Ένα εκτεταμένο αντιβιωτικό πρωτόκολλο για τη θεραπεία της επίμονηςμόλυνσης από Chlamydophila pneumoniae βελτιώνει την εξωκρανιακή φλεβικήκυκλοφορία στην πολλαπλή σκλήρυνση

Ο Δρ. Paul Thibault από την Αυστραλία επανέρχεται με μία επίκαιρη έρευνα, έπειτα από τα χλιαρά αποτελέσματα της αγγειοπλαστικής στη μελέτη των Brave Dreams, να ισχυριστεί πως αν η αγγειοπλαστική φαίνεται να βοηθάει μία μόνο υποκατηγορία ασθενών, αυτό μπορεί να οφείλεται στο ότι

[...] the increase platelet adhesiveness found in persistent Cpn infections and MS could increase the possibility of restenosis following attempted venoplasty and, therefore, the authors do not recommend interventional procedures to treat IJV obstructions in these patients.

A prolonged antibiotic protocol to treat persistent Chlamydophila pneumoniae infection improves the extracranial venous circulation in multiple sclerosis

Η αρχική του υπόθεση εργασίας είναι πως τα παρασιτικά βακτήρια Chlamydophila pneumoniae εμπλέκονται στην παθογένεση της σκλήρυνσης, προκαλώντας μολυσματικές αγγειίτιδες, και κατά συνέπεια στενώσεις, στις εξωκρανιακές φλέβες, κυρίως τις σφαγίτιδες και τις σπονδυλικές.  Η παρούσα υπόθεση δε δέχεται τον ισχυρισμό του Zamboni πως οι στενώσεις είναι αποτέλεσμα εμβρυολογικής ανωμαλίας.

This theory postulates that infective Cpn organisms are transmitted through peri-hilar lymph nodes within infected blood monocytes to the thoracic duct and right lymphatic duct. From these lymphatic conduits, the monocytes can transmit the Cpn EBs to the venous endothelium firstly through communications of the thoracic duct with the azygos vein in the chest, then finally at the respective confluences of the internal jugular, vertebral and subclavian veins bilaterally (Figure 8(a) and (b)). Once blood borne, the Cpn can also ‘metastasize’ to distant vascular sites whilst harbouring within the infected blood monocytes.

Η μελέτη που προχώρησε να κάνει είναι να δει αν ένα αντιβιωτικό πρωτόκολλο στοχευμένο στα συγκεκριμένα βακτήρια θα μπορούσε να βελτιώσει την εξωκρανιακή φλεβική κυκλοφορία του αίματος, όπως θα το έδειχνε εξέταση με υπέρηχο.

Πήρε 91 ασθενείς με σκλήρυνση, 64 από τους οποίους βρέθηκαν θετικοί στο βακτήριο.  Τους χορηγήθηκε το αντιβιωτικό πρωτόκολλο και προσήλθαν για επανέλεγχο στο εξάμηνο.  Σε όσους είχαν βρεθεί θετικοί, η βελτίωση στην εξωκρανιακή φλεβική κυκλοφορία ήταν στατιστικά σημαντική - μείωση στο παράπλευρο φλεβικό δίκτυο, αύξηση στη συνολική αρτηριακή κυκλοφορία, καλύτερη αιμάτωση του εγκεφάλου ολικά.

The main finding of this study is that obstructed venous blood flow in the major extracranial veins of the neck in subjects with MS can be improved by a

prolonged CAP specifically designed to treat persistent Cpn infection. Moreover, this effect was significant in those subjects that tested positive with Cpn serology.

There was a lesser, non-significant effect seen in those who had negative serology to Cpn. The improved blood flow in the affected veins was consistently associated with corresponding reduction in collateral flow in the unaffected side in those subjects with unilateral disease. In addition, there was an increase in global arterial flow [...]

Αν η θεωρία ευσταθεί, τότε τα μέγιστα οφέλη από τη λήψη του πρωτοκόλλου θα τα έχουν οι ασθενείς στα αρχικά στάδια της νόσου.

Το πρωτόκολλο δεν έχει δοκιμαστεί σε διπλά τυφλές τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες ακόμη.

Το σύμπαν και η μεταβολική ΣΚΠ

Ο άνθρωπος έχει τη μοναδική ικανότητα να πλάθει ιστορίες. Ικανότητα που κανένα άλλο ον (ακόμα) δεν έχει αποκτήσει. Κάποιες από αυτές τις ιστορίες είναι μυθοπλασίες, κάποιες είναι αληθινές. Δηλαδή όχι ακριβώς αληθινές, αφού ακόμα και η έννοια της αλήθειας είναι πολλές φορές υποκειμενική. Ο καθένας επιλέγει τη δική του αλήθεια. Ωστόσο υπάρχει ένα φαινόμενο στο οποίο κάθε θεωρία, κάθε αυθεντία και κάθε αλήθεια είναι υποχρεωμένα να υποκλιθούν. Και αυτό το φαινόμενο είναι η πραγματικότητα, η οποία αδιαφορεί πλήρως για τις ιστορίες που φτιάχνουν κάποιοι πίθηκοι που κατοικούν σε έναν αδιάφορο πλανήτη, ενός αδιάφορου άστρου από τα δισεκατομμύρια που βρίσκονται σε έναν αδιάφορο γαλαξία από τα τρισεκατομμύρια που (νομίζουμε ότι) υπάρχουν σε ένα ακόμα πιο αδιάφορο σύμπαν. Το οποίο όχι, δεν θα συνωμοτήσει αν κάποιο πιθηκάκι θέλει κάτι πάρα πολύ.

Κάποιες από αυτές τις ιστορίες όμως είναι κρίσιμες για την, από συμπαντικής άποψης, αδιάφορη ζωή μας. Άλλες καθορίζουν τη συμπεριφορά μας (ηθική, ανθρώπινα δικαιώματα, χρήμα, πολιτικές θεωρίες κλπ) ενώ άλλες προσπαθούν να περιγράψουν την πραγματικότητα, όσο το DNA μάς επιτρέπει να το κάνουμε αυτό. Γιατί κακά τα ψέματα, όσο καλή πρόθεση και να έχει, ένας μπονόμπο δεν μπορεί να μιλήσει για το πυθαγώρειο θεώρημα. Στην πραγματικότητα δεν μπορεί να μιλήσει γενικότερα για οτιδήποτε άλλο. Ούτε θα μπορέσει να λύσει διαφορική εξίσωση, έστω 1ης τάξης, 1ου βαθμού.

Η επιστήμη είναι μία μέθοδος την οποία χρησιμοποιούμε ως είδος για να μιλήσουμε για την πραγματικότητα. Να φτιάξουμε ιστορίες οι οποίες να περιγράφουν τα γεγονότα που συμβαίνουν στην πραγματικότητα στην οποία ζούμε. Η οποία δεν είναι υποχρεωμένη να υπακούσει στις αφηγήσεις μας. Κάθε άλλο! Όσο περισσότερο την αναζητούμε, τόσο της αρέσει να κρύβεται! Σε βαθμό που πολλές φορές να είμαστε ανίκανοι να ξεχωρίσουμε τι από αυτά που λέμε είναι αλήθεια και τι μύθος. Αν προσθέσουμε στο σκεπτικό αυτό και το γεγονός ότι είναι πολύ πιο εύκολο να πλάσει κανείς έναν ακόμα μύθο αντί να κοπιάσει να μελετήσει τη συμπεριφορά της πραγματικότητας -που της αρέσει να κρύβεται- μαζί και τις ατέλειες που έχει ο τρόπος σκέψης μας, τότε καταλαβαίνουμε γιατί βρισκόμαστε στην άγνοια που βρισκόμαστε. Δεν έχει να κάνει τόσο με εμάς, όσο με τον τρόπο που πλάθουμε τις ιστορίες μας. Και για αυτόν ακριβώς το λόγο πρέπει να παραμένουμε ανοιχτοί και να θυμόμαστε πως η πραγματικότητα έχει το επάνω χέρι σε αυτό το σύμπαν. Θα συμπεριφερθεί όπως θέλει αυτή και όσο κατανοούμε το πώς θα το κάνει, τόσο μπορούμε να την εκμεταλλευτούμε προς όφελός μας.

"Τι σχέση έχουν όλα αυτά με ένα blog ρε φίλε; Αποφάσισες να γράψεις μετά από τόσα χρόνια για να μας πρήξεις με τα φιλοσοφικά σου απωθημένα και να μας το παίξεις κάποιος;;;" Εντάξει, δίκιο έχετε. Εκτός από το τελευταίο. Φαντάζομαι να καταλάβαμε όλοι ότι κανείς δεν μπορεί να "το παίξει κάποιος" σε αυτό το σύμπαν γιατί κανείς δεν είναι "κάποιος". Ούτε καν οι μεγαλύτερες αυθεντίες. Για αυτό άλλωστε έγραψα τα παραπάνω. Γιατί κουράστηκα να βομβαρδίζομαι ένθεν κακείθεν από ιστοριούλες μεγάλης αλήθειας που κρύβουν το μυστικό και την αλήθεια της ζωής και βαρέθηκα ταυτόχρονα να απολογούμαι κάθε φορά που λέω ότι αυτά τα πράγματα είναι αυτό που είναι: ανοησίες.

Η καλή η ψυχολογία. Τα όλα που θα πάνε καλά. Η δύναμη του εγκεφάλου. Οι αέρο οι ψεκασμοί. Ο Μπόλεκ και ο Λόλεκ. Το πανίσχυρο το ΒΙΜ. Όλα αυτά ακούγονται σαν περιεχόμενα από καζαμία, λίγο δακρύβρεχτο μυθιστόρημα και τουρκικό serial χρεωκοπημένων καναλιών. Ιστορίες είναι και αυτές. Αλλά πριν κάποιος απαιτήσει οι υπόλοιποι να πειστούν, πρέπει πρώτα να πείσει την πραγματικότητα να τις υιοθετήσει. Χο χο! Εδώ σας θέλω! Για αυτό, πριν αρχίσουμε να πετάμε πέτρες σε όποιον τα λεγόμενά του δεν μας αρέσουν, ας χρησιμοποιήσουμε τη λογική και την παρατήρηση.

Το 2008 ο P. Zamboni ανακάλυψε ένα φαινόμενο της πραγματικότητας, το CCSVI. Βασιζόμενος σε ιστορίες που είχαν πλάσει για αυτήν συνάδελφοι του που έζησαν και ερεύνησαν πριν από αυτόν. Ο T. Putnam είχε παρατηρήσει ότι αν εμποδιστεί η ροή στις φλέβες του τραχήλου σκύλων, αυτοί αναπτύσσουν φλεγμονές στο ΚΝΣ τους. Ο R. Swank είχε παρατηρήσει ότι το αίμα από τις καρωτίδες ΑμΣΚΠ καθυστερεί πάρα πολύ να διατρέξει τον εγκέφαλο σε σχέση με τους υγιείς. Οι ερευνητές της Fonar μελετώντας έναν "κάθετο" μαγνητικό τομογράφο παρατήρησαν ότι η κυκλοφορία του ΕΝΥ σε ΑμΣΚΠ ήταν ανώμαλη. Και πολλοί άλλοι αφηγήθηκαν ιστορίες βασισμένες στην παρατήρηση της συμπεριφοράς της πραγματικότητας που αντιβαίνουν στην κυρίαρχη ιστορία για τη ΣΚΠ.

Ακόμα όμως παραμένουν πολλά ερωτηματικά. Και επειδή στην πραγματικότητα αρέσει να κρύβεται, κάθε φορά που αποκαλύπτεται κάτι διαπιστώνουμε ότι αυτά που παραμένουν θαμμένα είναι ακόμα περισσότερα από όσα αρχικά νομίζαμε. Ακόμα δεν ξέρουμε για ποιό λόγο δημιουργούνται οι φλεγμονές στο ΚΝΣ. Αυτοανοσία χωρίς αυτοαντιγόνο; Μήπως το ινωδογόνο; Και πώς βρέθηκε εκεί; Μήπως ο σίδηρος; Έστω, αλλά πώς και γιατί; Φταίει το CCSVI; Μπορεί αλλά με ποιον τρόπο; Και εντάξει, θα πει κάποιος, οι φλεγμονές προκαλούν τις βλάβες. Σοβαρά; Μα η προοδευτική ΣΚΠ χαρακτηρίζεται από βλάβες χωρίς ίχνος φλεγμονής και συνάμα μείωση της αξονικής πυκνότητας! Δεν ανταποκρίνεται στην κορτιζόνη, δεν ανταποκρίνεται στην ανοσοκαταστολή, δεν επηρρεάζεται ιδιαίτερα από την αποκατάσταση της ροής. Αδιέξοδο. Ή όχι; Στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν αδιέξοδα. Ποτέ δε συμβαίνουν αυτά που δεν γίνεται να συμβούν και πάντα συμβαίνουν μόνο αυτά που γίνεται να συμβούν. Δεν τα καταλαβαίνουμε γιατί λείπουν κάποια κομμάτια από την αφήγησή μας για τη συμπεριφορά της νόσου.

Το 2009 ο G. R. Campbell παρατήρησε ότι το μιτοχονδριακό DNA των ιστών του ΚΝΣ ΑμΣΚΠ είχε πολλά διαγεγραμμένα τμήματα, αντίθετα με το αντίστοιχο από υγιείς. Με άλλα λόγια, στους ασθενείς αλλά όχι στους υγιείς ήταν εκφυλισμένο, κάτι το οποίο είναι χαρακτηριστικό του γήρατος. Αλλά γιατί; Αυτό δεν το γνωρίζουμε ακόμα. Αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι η ίδια ερευνητική ομάδα ανέλυσε και το αντίστοιχο μιτοχονδριακό DNA μυϊκών ιστών ΑμΣΚΠ, το οποίο το βρήκε να έχει παρεμφερές πλήθος διαγραφών σε σχέση με αυτό από υγιείς ανθρώπους. Δηλαδή τα μιτοχόνδρια των μυϊκών κυττάρων ασθενών και υγιών ήταν σε παρόμοιο βαθμό εκφυλισμένα χωρίς ιδιαίτερες διαφορές. Ο μυϊκός ιστός έχει τη σημασία του: μυϊκό και νευρικό σύστημα προέρχονται από τα ίδια εμβρυϊκά κύτταρα. Δηλαδή είναι άμεσοι "συγγενείς". Για την ακρίβεια η ύπαρξη πρόδρομου μυϊκού συστήματος στο έμβρυο είναι που πυροδοτεί τη δημιουργία του νευρικού. Που σημαίνει ότι πιθανότατα οι αλλοιώσεις αυτές είναι επίκτητες. Αν δεν ήταν, θα έπρεπε και στο μυϊκό ιστό να επικρατεί παρόμοια εικόνα.

Όπως πάντα, τα ερωτήματα που εγείρονται είναι περισσότερα από αυτά που απαντήθηκαν: Γιατί αλλοιώθηκε το μιτοχονδριακό DNA; Έχει αυτό κάποια επίπτωση στην αναπνευστική αλυσίδα των κυττάρων, στην παραγωγή ενέργειας και εν τέλει στην εξέλιξη της νόσου; Σε πόσο διάστημα συνέβη αυτό; Προχωρά με τα χρόνια ή συνέβη άπαξ και έκτοτε παρέμεινε σταθερό; Η όλη κατάσταση με τα εγειρόμενα ερωτήματα που δημιουργεί η κάθε απάντηση θυμίζει το ανέκδοτο με το αεροπλάνο: Μονοθέσιο αεροσκάφος κατέπεσε σε νεκροταφείο. Οι αρχές έχουν ήδη ανασύρει 2000 πτώματα ενώ υπάρχουν φήμες ότι οι νεκροί θα ξεπεράσουν τους 10000...

Όλα αυτά τα έγραψα γιατί αισθάνομαι δικαίωση και χαρά. Δικαίωση γιατί νίκησε ο ορθολογισμός και όχι οι προσευχές και οι άλλες εύκολες φυγόπονες αφηγήσεις για τσάκρα, ψυχολογίες και πράσινα άλογα που πράττουν άλογα. Χαρά γιατί για πρώτη φορά στην ιστορία φάρμακο κατάφερε να αναστρέψει κάποια συμπτώματα σε άτομα με προοδευτική ΣΚΠ. Αναφέρομαι στο MD 1003 της MedDay, το οποίο είναι η ταπεινή βιταμίνη Β7 ή βιταμίνη Η ή βιοτίνη σε υψηλές δόσεις. Πολύ υψηλές δόσεις. Η οποία επιδρά σε διάφορες αντιδράσεις του κυτταρικού μεταβολισμού και της παραγωγής ενέργειας. Η χαρά δεν είναι τόσο για το MD 1003, που ειρήσθω εν παρόδω είναι το πρώτο φάρμακο για τη ΣΚΠ και όχι τις τελίτσες, όσο για το γεγονός ότι κάποια μυαλά αποφάσισαν να αλλάξουν την αφήγηση για τη ΣΚΠ και να τη δουν ως αυτό που πιθανότατα είναι: ένα μεταβολικό πρόβλημα που ίσως προέρχεται από χρόνια λανθάνουσα υποξία. Ίσως. Θα χρειαστεί να περιμένουμε να το δούμε στη πράξη, μαζί με τα νέα ερωτήματα που θα προκύψουν. Τα αποτελέσματα που δημοσιεύτηκαν πριν μερικές ημέρες είναι τουλάχιστον αποστομωτικά. Ακόμα και αν αποτύχει παταγωδώς σαν φάρμακο, άνοιξε (επιτέλους!!!) την πόρτα για την αφήγηση της  "μεταβολικής ΣΚΠ". Νενικήκαμεν λογικώς σκεπτόμενοι, σκεπτικοί και απανταχού σκεπτικιστές συνάνθρωποι! Είμαστε πιο κοντά από ποτέ σε ένα μέλλον με λιγότερη αναπηρία και περισσότερη λογική, την οποία η τελευταία θα προσπαθήσει να αποτρέψει! Λογική - Παραλογισμός σημειώσατε 1!

Το ανοσο-υδροστατικό παράδειγμα και η κυτταρομετρία ροής ως διαγνωστικόεργαλείο του CCSVI στην MS

Πολύ πρόσφατη δημοσιευμένη εργασία των Tsamopoulos et al.

Ο Dr. Tsamopoulos είχε την ευγενή καλοσύνη να επικοινωνήσει μαζί μου για να μας διαθέσει δύο πρόσφατες εργασίες, εκ των οποίων τη μία σχολιάζω σε αυτό εδώ το άρθρο.  Ανάμεσα στα άλλα, ο κ. Τσαμόπουλος ανέφερε πως πλέον είναι σε θέση να επιδιώκουν διακρατική συνεργασία με ερευνητικό κέντρο του εξωτερικού, πως έχει κληθεί στο πανεπιστήμιο της Padova ως ομιλιτής για να καταθέσει την εμπειρία τους, και πως η Αμερικανική Πολυεθνική, αξιολογώντας το έργο τους, συνεχίζει να τους δίνει τη δυνατότητα να εφαρμόζουν το IVUS στην Ελλάδα χωρίς χρέωση όπου αυτό απαιτείται.

Ο τίτλος της εργασίας είναι Chronic Cerebrospinal Venous Insufficiency in Multiple Sclerosis: The Hydrostatic-Immune Paradigm and the Flow Cytometry as a Diagnostic Tool.

Μετά από μία ενδελεχή παρουσίαση αφενός του αγγειακού-υδροστατικού μοντέλου από μόνο του, αφετέρου του μοντέλου που εμπλέκει το ανοσοποιητικό, η εργασία επιχειρεί τη σύνθεση των δύο μοντέλων σε ένα ανοσο-υδροστατικό παράδειγμα.  Νομίζω η ανάλυσή τους στην εικόνα 1 της εργασίας είναι κατατοπιστική.

Με το CCSVI ως αναγκαία συνθήκη, παρατηρείται αρχικά αυξημένη πίεση στα τριχοειδή αγγεία, περιφλεβικό οίδημα και χαλάρωση/ρήξη του αιματεγκεφαλικού φραγμού (στην αρχή, δηλαδή, συμβαίνουν "μηχανικές" αλλαγές στις φλέβες του εγκεφάλου, όπως έχει παρατηρήσει και ο Schelling).  Επηρεάζεται η ομοιόσταση στο εγκεφαλικό παρέγχυμα, δυσλειτουργούν τα αστροκύτταρα και τα ολιγοδενδροκύτταρα, ενεργοποιούνται τα φαγοκύτταρα, και η απόπτωση των ολιγοδενδροκυττάρων ξεκινά την απομυελίνωση.  Η εργασία αφήνει χώρο και για μία δευτερογενή "αυτοάνοση" αντίδραση, μετά την αλληλουχία των παραπάνω γεγονότων, μέσω της αυξημένης παραγωγής μεσοκυττάριου υγρού και λέμφου, και της έντονης παρουσίας αντιγόνων λόγω των αποπτωτικών κυττάρων.

Όπως και να έχει, η υπόθεση πως η αγγειοπλαστική μπορεί να απομακρύνει την αναγκαία αρχική συνθήκη αυτού του μοντέλου αιτίας της MS είναι άξια διερεύνησης.  Αν μη τί άλλο, έρευνες με αγγειοπλαστική μπορούν να δείξουν, στη συνέχεια, αν μόνο οι ασθενείς με MS εμφανίζουν αυξημένη παραγωγή μεσοκυττάριου υγρού, λέμφου και αντιγόνων ή αν και αυτά είναι παρεπόμενα της πρώτης αναγκαίας συνθήκης, αυτής που εμπλέκει φλεβικές στενώσεις.

Ευχαριστώ τον γιατρό για το ενδιαφέρον του.  Δεν ξέρω, διεθνώς, πού βρισκόμαστε όσον αφορά την αναγνώριση του CCSVI ως αιτίας, ή έστω ως μίας αιτίας, της MS.  Νομίζω βρισκόμαστε πάλι εκεί που ήμασταν και πριν δύο - τρία χρόνια.  Στο σχεδόν μηδέν.  Από τη μία η συντηρητική, δυσκίνητη, και πολυδάπανη επιστήμη, από την άλλη η ανθρώπινη συνήθεια, αδράνεια, ανασφάλεια.  Δεν κρύβω πως έχω χάσει την όρεξη να μιλώ για το CCSVI, για τον ίδιο λόγο που δεν ξεκινώ κουβέντα και με χρυσαυγίτη.  Δεν έχω κοινό υπόβαθρο συζήτησης με την πλειοψηφία των ασθενών.  Εσυ λες έρευνα, αυτοί λένε πίστη, έτσι μου είπε ο γιατρός.  Εσύ λες δεν ξέρω τί είναι, αυτοί λένε αυτοάνοσο.  Εσύ λες όχι φάρμακα, αυτοί λένε ό,τι σου πει ο γιατρός.  Την πίκρα που έφαγα με την πολιτική του CCSVI την ξαναζώ τώρα με το 16% της χρυσαυγής.  Αυτός ο κόσμος δε θα αλλάξει ποτέ - ή, δε θα αλλάξει όσο ζω μάλλον.

Κατά τα άλλα, είναι άνοιξη, έχει μια υπέροχη μέρα, και δεν περνάει μέρα που δεν ευχαριστώ τον Ζαμπόνι, τον Σκλαφάνι και την κοινότητα των λίγων αλλά ενδιαφερόμενων γιατρών.

tsamopoulos-et al

...ένα μεγάλο βήμα για την ανθρωπότητα...

Ευχαριστούμε πολύ την Αλίκη-aliki, που μας στέλνει μεταφρασμένη την παρακάτω είδηση:

Sclerosi, ecco i primi due pazienti che sperimentano la cura Zamboni

Ferrara, 6 Αυγούστου 2012 - επίσημα αρχίζει σήμερα, με την στρατολόγηση των πρώτων δύο ασθενών  (και οι δύο από τη Ferrara, που ανήκουν όμως στο κέντρο Νευρολογίας του Νοσοκομείου της  Bellaria στην Bolognia ), η μελέτη  της  μεθόδου Zamboni σχετικά με το CCSVΙ (χρόνια εγκεφαλονωτιαία φλεβική ανεπάρκεια)  που επηρεάζει  την κατάσταση των ατόμων με σκλήρυνση κατά πλάκας . Η επιτυχία της έρευνας δεσμεύει τις ελπίδες χιλιάδων ασθενών, και η σημασία της μελέτης αποδεικνύεται επίσης από την επένδυση της Περιφέρειας που είναι μεγαλύτερη των 2 εκατ. ευρώ τα οποία απαιτούνται για να υποστηριχθούν όλες οι επιστημονικές  δραστηριότητες.

 Θα είναι  συνολικά 687 οι ασθενείς από όλη την Ιταλία, οι οποίοι θα υποβληθούν  σε αξιολόγηση τόσο κλινικού χαρακτήρα όσο και λειτουργικού: 60 από αυτούς θα νοσηλευτούν στο νοσοκομείο της  Cona, ενώ  οι υπόλοιποι  θα υποβληθούν σε παρόμοια τεστ σε άλλα κέντρα (14 από τα 19 που είχαν υποβάλει αίτηση ένταξης) που βρίσκονται σε άλλα μέρη της χώρας. Τα αποτελέσματα αναμένονται σε περίπου δύο χρόνια: «Αυτή είναι η πιο πολύπλοκη και εκτεταμένη  μελέτη  που έχει  ποτέ διεξαχθεί για αυτή την ασθένεια», δήλωσε ο Zamboni, ο οποίος υποστηρίζεται επίσης από τους επεμβατικούς ακτινολόγους και τους νευροακτινολόγους του νοσοκομείου  της Sant'Anna. 

Δεν έχει ενταχθεί όμως το Τμήμα της Νευρολογίας, και αυτό είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό πολλών ασθενών με σκλήρυνση κατά πλάκας από τη Ferrara (από αυτή την ασθένεια πάσχουν μόνο σ’αυτή την επαρχία πάνω από χίλια άτομα) που ήλπιζαν  να τους  επιτραπεί να συμμετέχουν στην έρευνα. "Αλλά εάν τα αποτελέσματα θα είναι τόσο καλά όσο ελπίζουμε, τότε όλοι θα μπορέσουν μετά να τα απολαύσουν», λέει ο γενικός διευθυντής της εταιρίας υγειονομικής περίθαλψης, Gabriele Rinald.

...

Τον Ιούλιο του 1969 πήγαμε στο φεγγάρι.  Τον Αύγουστο του 2012 άρχισε η προσγείωση της "σκλήρυνσης" στην πραγματική αιτία της.  Ντροπή για τους νευρολόγους που αποκλείουν ασθενείς στη Ferrara.  Εμείς, όλοι οι υπόλοιποι, εδώ θα είμαστε σε δύο χρόνια και θα χαμογελάμε.

Dr. Tsamopoulos answers some questions

Ο γιατρός είχε την ευγενή καλοσύνη να μας απαντήσει σε συγκεκριμένες ερωτήσεις, αλλά και να συντάξει μία αναφορά της μέχρι τώρα προόδου της ομάδας του στην αποκατάσταση του CCSVI.  Τον ευχαριστούμε.  Καλωσορίζουμε τον IVUS στην Ελλάδα και διαβάζουμε, με χαρά και ανυπομονησία για ακόμη μεγαλύτερα επιτεύγματα, τα ευχάριστα νέα σχετικά με τη συσχέτιση CCSVI και MS.

"Θα ήθελα να σας παραθέσω την εμπειρία της ομάδας μας έπειτα από δύο χρόνια συνεχών επεμβάσεων στο Νοσοκομείο Niguarda του Mιλάνου, καθώς και των τελευταίων δέκα μηνών στο Νοσοκομείο Μediterraneo της Γλυφάδας.

Είμαστε μια ομάδα γιατρών που ασχολείται με τη διάγνωση και τη θεραπεία του CCSVI, στην oποία εμπλέκονται διακεκριμένοι στον Tομέα τους Επιστήμονες.

Αναφερόμενος στα μέχρι σήμερα συνολικά αποτελέσματά μας, παρατηρήθηκε βελτίωση των συμπτωμάτων σε περίπου δύο τρίτα των ασθενών. Υπήρξαν περιπτώσεις, στις οποίες, οι βελτιώσεις που αναφέρονται ήταν πραγματικά εντυπωσιακές. Άνθρωποι που περπατούσαν για χρόνια μόνο με υποστήριξη, τώρα μπορούν να περπατούν χωρίς βοήθεια. Ασθενείς με πληγικό χέρι και μεγάλη αδυναμία για χρόνια, παρουσίασαν σε σημαντικό βαθμό βελτίωση της λειτουργικότητας του χεριού.

Αρκετοί, είδαν βελτίωση στην όρασή τους ή δεν παρουσιάζουν πλέον πονοκεφάλους, προβλήματα αστάθειας, ή προβλήματα ούρησης, ενώ παράλληλα, απέκτησαν σημαντική βελτίωση στην αντοχή τους.

Σημαντικό επίσης είναι, ότι ο υπερηχογραφικός επανέλεγχος που πραγματοποιείται ένα μήνα μετά την επέμβαση, ταυτίζεται με την όποια βελτιωμένη νευρολογική κλινική εικόνα των ασθενών. Παράλληλα, αξίζει να σημειωθεί ότι μέχρι σήμερα, στα περιστατικά τα οποία έχουμε αντιμετωπίσει στο Νοσοκομείο μας, δεν έχει παρουσιαστεί καμία επεμβατική επιπλοκή.

Oρισμένοι ισxυρίζονται, ότι είναι πολύ δύσκολο να διαχωρίσουμε τις πραγματικές επιπτώσεις από το placebo. Να θυμάστε, ότι oι ασθενείς είναι επί το πλείστον νέοι, άτομα με υψηλό δείκτη νοημοσύνης, προετοιμασμένοι, με γνώσεις, σκεπτόμενοι και γνωρίζουν τα πάντα για το φαινόμενο placebo. Σύμφωνα με τους ίδιους τους ασθενείς, ποτέ έως τότε δεν είχαν δει τέτοιου είδους πραγματική βελτίωση.

Η Ομάδα του Μιλάνου, είναι πραγματικά πεπεισμένη για τη θεραπευτική αντιμετώπιση του CCSVI. Βλέπουν τους ασθενείς πριν και μετά, με όλα τα είδη των εξετάσεων, συμπεριλαμβανομένων Eγκεφαλογραφημάτων, Προκλητών Δυναμικών και Κλιμάκων Αξιολόγησης της Πάθησης.

Δεν έχουμε επίσημα τα αποτελέσματά τους ακόμη, αλλά πρόκειται να παρουσιαστούν σύντομα. Αναφέρονται όμως, στις εντυπωσιακές αλλαγές που παρατηρούν στα Εγκεφαλογραφήματα, καθώς και στα Σωματοαισθητικά Προκλητά Δυναμικά.

Οι Νευρολόγοι της συγκεκριμένης Ομάδας, είναι τόσο πεπεισμένοι για την αλληλεπίδραση των δύο νοσολογικών οντοτήτων, ώστε έχουν υποβάλλει τώρα Πρωτόκολλο για έρευνα σχετικά με το CCSVI και τη Θεραπευτική Αντιμετώπιση με τη Μέθοδο της Αγγειοπλαστικής, σε ασθενείς και με άλλες Νευρολογικές Παθήσεις όπως Πάρκινσον, Πλάγια Μυοατροφική Σκλήρυνση, Κεφαλαλγίες Αγγειακής αιτιολογίας, καθώς και Διαταραχές Λαβυρίνθου άγνωστης προέλευσης.

 Στο ίδιο μήκος κύματος είναι και η εικόνα που παρουσιάζουν συνάδελφοι στην Ευρώπη, όπως είχαμε την ευκαιρία να διαπιστώσουμε σε στρογγυλή τράπεζα που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Ιανουάριο στη Φρανκφούρτη. Τέλος, επιτρέψτε μου να αναφέρω τη συμμετοχή μας στο Παγκόσμιο Συνέδριο του International Society for Neurovascular Disease (ISNVD) που πραγματοποιήθηκε στο Orlando, στη Florida των Ηνωμένων Πολιτειών, μέσω ανακοίνωσης και παρουσίασης μελέτης, σε σχέση με τις φλεβικές στενώσεις και σε συνεργασία με Kαθηγήτρια Πανεπιστημίου της Στοκχόλμης. Εκεί, παρουσιάστηκε και η δυνατότητα τρισδιάστατης 3D εκλεκτικής ψηφιακής φλεβογραφίας καθώς και εικονικής ενδοαυλικής πλοήγησης των έσω σφαγίτιδων φλεβών που πραγματοποιούμε στην αίθουσα του Αγγειογράφου.

Τελειώνοντας, θα ήθελα να σημειωθεί, πως απέχουμε ακόμη από την πλήρη κατανόηση του μηχανισμού της Θεωρίας αυτής, όπως επίσης και ότι πρόκειται για μία πολυπαραγοντική νόσο με παραμέτρους που ακόμη ερευνώνται. Κανείς δεν μπορεί να βεβαιώσει το ποσοστό βελτίωσης της κλινικής εικόνας μετά την αποκατάσταση, ούτε και το χρόνο διατήρησης των όποιων νευρολογικών αλλαγών.

Όμως από την εμπειρία μας, δεν μπορούμε πλέον να αμφισβητήσουμε τη συσχέτιση Φλεβικού Αγγειακού Δικτύου και Νευρολογικών Παθήσεων. Για το λόγο αυτό, οφείλουμε να συνεχίσουμε τις προσπάθειές μας για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, όπως μας παρότρυνε και ο Dr. Franz Schelling στην πρόσφατη επικοινωνία που είχαμε μαζί του.

Ερωτήσεις οι οποίες είχαν τεθεί :

Neutralis: Πόσες φορές μπορεί να επαναληφθεί μία αγγειοπλαστική, προτού γίνει τραυματική για τις σφαγίτιδες/άζυγο φλέβες; Σε περίπτωση νευρολογικής επιδείνωσης, μπορεί ο ασθενής να επαναλάβει άμεσα τη φλεβογραφία/αγγειοπλαστική ή πρέπει να παρέλθει κάποιος χρόνος από την προηγούμενη επέμβαση;

NGT : Θεωρητικά δεν υφίσταται περιορισμός στη δυνατότητα πραγματοποίησης αγγειοπλαστικής στις έσω σφαγίτιδες φλέβες, με την προϋπόθεση πάντα πως κάθε επέμβαση πραγματοποιείται με ασφαλή τρόπο και τεχνική, λαμβάνοντας πάντα υπόψη την ιδιαίτερη ιστοπαθολογία της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας και των φλεβικών τοιχωμάτων. Είναι προφανές πως εάν υπάρξει βλάβη στις φλέβες, θα μπορούσε να δημιουργηθεί θρόμβωση ή και δυσκολία επανακαθετηριασμού των αγγείων.

N: Είναι επιβαρυντική για τον οργανισμό η χρήση ακτινοβολίας και σκιαγραφικού υγρού, όπως γίνεται κατά τη διάρκεια της αγγειοπλαστικής, όταν επαναλαμβάνεται περισσότερες από μία φορές μέσα στο έτος; Δεδομένης της χρόνιας φύσης του προβλήματος των φλεβών, και της αυξημένης πιθανότητας της επαναστένωσης στο παρόν και στο μέλλον, δεν υπάρχει πρόβλημα για τους ασθενείς από την επαναλαμβανόμενη υποβολή σε ακτινοβολία;

NGT: Ο βαθμός επικινδυνότητας είναι κάτι σχετικό και διαφοροποιείται σε κάθε περίπτωση. Όσον αφορά στη σκιαγραφική ουσία, αυτή αποβάλλεται από τον οργανισμό, ενώ χορηγείται σύμφωνα με τα αποδεκτά από τη διεθνή βιβλιογραφία πρωτόκολλα και σε ασφαλή πλαίσια, ανάλογα με την κάθε περίπτωση.

N: Είναι δυνατόν να γίνει θρόμβωση σε φλέβα εντός του κεφαλιού λόγω χαμηλής ροής;

NGT: Η αγγειοπλαστική στις έσω σφαγίτιδες φλέβες συνήθως δεν δημιουργεί θρόμβωση στο φλεβικό δίκτυο του εγκεφάλου. Είναι πιο πιθανό να δημιουργηθεί τοπική θρόμβωση κυρίως λόγω άστοχων χειρισμών ή μη σωστής αγωγής, αλλά και πάλι, τις περισσότερες φορές, αυτό παραμένει αντιμετωπίσιμο, χωρίς συνήθως να δημιουργεί συμπτώματα.

N: Πόσο εύκολη είναι η δημιουργία παράπλευρου φλεβικού δικτύου εντός του κεφαλιού;

NGT: Η ύπαρξη παράπλευρης κυκλοφορίας στο φλεβικό δίκτυο είναι συνήθης στον άνθρωπο, είτε είναι φυσιολογική παραλλαγή, είτε αποτέλεσμα χρόνιας δυσκολίας στη φλεβική παροχέτευση.

N: Ο θάνατος τριών ασθενών έπειτα από αγγειοπλαστική - θάνατος που οφειλόταν κυρίως στην αντιθρομβωτική αγωγή - ανησυχεί ασθενείς και γιατρούς. Υπάρχουν κίνδυνοι στην αγγειοπλαστική για το CCSVI ή στην χορήγηση αντιθρομβωτικής αγωγής σε συγκεκριμένες ομάδες ασθενών;

NGT: Τα ποσοστά επικινδυνότητας της επέμβασης είναι πάρα πολύ χαμηλά. Είναι όμως προφανές ότι απαιτείται άριστη γνώση των Eπεμβατικών Tεχνικών για την ασφαλή ενδοαυλική πλοήγηση όπως και μεγάλη εμπειρία σε Nευροακτινολογικές Eπεμβάσεις. Η ομάδα μας, στις περιπτώσεις που απαιτείται, πραγματοποιεί ενδελεχή έλεγχο Συγκόλλησης Αιμοπεταλίων στα εργαστήριά μας και όταν κρίνεται σκόπιμο, σε ειδικές περιπτώσεις συνεργάζεται με την εξειδικευμένη ομάδα του Ωνασείου Καρδιοχειρουργικού Κέντρου.

N: Καθώς οι Νευρολόγοι ερίζουν για το αν το CCSVI είναι παθολογικό, μπορείτε να μας πληροφορήσετε, άσχετα από τη συσχέτιση του συνδρόμου με την πολλαπλή σκλήρυνση, τί κινδύνους ενέχει η στένωση σφαγίτιδων φλεβών και αζύγου, όταν είναι χρόνια και δε θεραπεύεται; Με λίγα λόγια, είναι παθολογικό το CCSVI?

NGT: Ειλικρινά, δε γνωρίζουμε τι μπορεί να συμβεί σε ασθενείς, οι οποίοι έχουν CCSVI και δεν έχουν εκδηλώσει νευρολογική πάθηση. Το CCSVI θα μπορούσε δυνητικά να εμφανίζεται σε πρώιμα στάδια ΜS, όμως, είναι αρκετοί οι παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν την κλινική του εμφάνιση. Ας μη ξεχνάμε ότι πρόκειται για μια πολυπαραγοντική νόσο.

N: Ποιά ακριβώς είναι η εξειδίκευση ενός Νευροακτινολόγου σε σχέση με έναν Επεμβατικό Ακτινολόγο;

NGT: Η πολλαπλή σκλήρυνση είναι νευρολογική πάθηση καθώς επίσης, οι φλέβες που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε παροχετεύουν το αίμα του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος. Επιπρόσθετα, οι Επεμβατικοί Νευροακτινολόγοι έχουν εξειδίκευση στις παθήσεις των αγγείων του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος, συνεπώς έχουν άριστη γνώση της ανατομίας του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού, όπως και των φλεβών και αρτηριών του ΚΝΣ, ενώ είναι εκπαιδευμένοι στους λεπτούς χειρισμούς που απαιτούνται στις εύθραυστες ανατομικές δομές που αντιμετωπίζουν.

N: Κατά τη γνώμη Επεμβατικών Ακτινολόγων του εξωτερικού, ο χρυσός κανόνας της διάγνωσης του CCSVI πρέπει να είναι η επεμβατική φλεβογραφία με χρήση IVUS. Θα είναι αυτό σύντομα διαθέσιμο στους ασθενείς στην Ελλάδα;

Tο βασικό πρόβλημα για την εφαρμογή του IVUS, είναι το υψηλό κόστος των αναλώσιμων υλικών του, σε σχέση με τις περαιτέρω πληροφορίες, τις οποίες λαμβάνουμε. Ωστόσο και εμείς πιστεύουμε στη χρησιμότητά του και θα ήθελα στο σημείο αυτό να ανακοινώσω μέσω της ιστοσελίδας σας, ότι για πρώτη φορά το IVUS είναι στη διάθεσή μας και τον ερχόμενο μήνα θα πραγματοποιηθούν τα πρώτα περιστατικά με IVUS από την ομάδα μας.

Nikolaos G Tsamopoulos MD,PhD

Head, Interventional Neuroradiology Department

Mediterraneo Hospital of Glyfada

10-12 Ilias Str. 166 75 Glyfada

Tel :+306974445011

e-mail:tsamopoulos@gmail.com

Member:

• International Union of Angiology

• Association of Rothschild Foundation Alumni (A.R.F.A)

• Societa Italiana Di Radiologia Medica (S.I.R.M)

• World Federation of Interventional and Therapeutic

Neuroradiology (W.F.T.I.N) – Senior Member

• World International CCSVI – MS – Registry

(Chair: Prof. Paolo Zamboni)

Το CCSVI και οι "άλλοι": Μία ιστορία χωρίς τέλος

O J. A. Reekers είναι Καθηγητής Ακτινολογίας του Πανεπιστημίου του Άμστερνταμ.  Πέρυσι συνυπέγραφε τη δήλωση της CIRSE σχετικά με το CCSVI, με τον χαρακτηριστικό επίλογο πως

CIRSE believes that this is not a sound basis on which to offer a new treatment, which could have possible procedure-related complications, to an often desperate patient population.

Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe commentary on the treatment of chronic cerebrospinal venous insufficiency.

Στο συνέδριο της CIRSE που έγινε τον Σεπτέμβριο του 2011 στο Μόναχο, ο Reekers επέμενε πως το CCSVI είναι μία "χίμαιρα", και πως, αν υπάρχει κάτι που βλέπει ο υπέρηχος, αυτό καλύτερα να ονομαστεί CPIVA - Chronic Post-Inflammation Venous Abnormality.  Οι φλέβες χαλάνε, δηλαδή, από τις φλεγμονές που προκαλεί η σκλήρυνση.

Is CCSVI a real entity?

Φέτος ο Dr. Reekers συνεχίζει με τον ίδιο ειρωνικό τόνο, γράφοντας μία επιστολή με τίτλο "CCSVI and MS: A Never-Ending Story" και αποστέλλοντάς την στο European Journal of Vascular and Endovascular Surgery, με σαφή πρόθεση όχι να αμφιβητήσει απλά το CCSVI, αλλά να το απορρίψει χλευαστικά. Διαβάστε:

He called his finding ‘chronic cerebrospinal venous insufficiency’ (CCSVI), and he also claimed a direct relation with MS.  In his latest study, published in this issue of the Journal, he expands on this now calling it the CCSVI syndrome.  This is not just semantics, it is (as Iwill come back to later) a clever PR strategy, just moving with small steps to increase territory. A syndrome is more than a finding. It is any combination of signs and symptoms that are indicative of a particular disease or disorder. So by calling it a syndrome, CCSVI is now indicative of MS. The next claim Dr Zamboni brought forward was that venoplasty of these supposed venous obstructions could cure patients or at least improve their MS complaints.

Χαρακτηρίζει τακτική δημοσίων σχέσεων την κίνηση του Zamboni να ορίσει το CCSVI ως σύνδρομο που άπτεται πολλών συμπτωμάτων και σημείων.  Του αποδίδει θέληση να κερδίσει χώρο.

The Zamboni science, both for the existence of CCSVI and a cure after venoplasty, is full of methodological flaws and does not stand up to close scientific scrutiny. The hypothesis behind CCSVI and MS is based on an erroneous interpretation of well-known facts about MS. Cerebral hypoperfusion is a recognised phenomenon in MS and is due to decreased arterial inflow, while iron deposits have no relationship with MS. End of story, however..

Δε δέχεται, και είναι απόλυτος σε αυτό, πως ο σίδηρος έχει να κάνει ο,τιδήποτε με την σκλήρυνση, όπως ούτε η υποαιμάτωση με το CCSVI.  Οι ασθενείς με σκλήρυνση, λέει, είναι γνωστό πως έχουν μειωμένη αρτηριακή ροή.  Μπα; Αλήθεια; Γιατί; Από πότε;

Και η παράγραφος στην οποία ξεσπαθώνει:

But the most striking aspect regarding the spread of CCSVI treatment is the very clever and unprecedented PR strategy. Calling it the “liberation treatment” is only one aspect of this. I have talked to several doctors who perform the treatment and I have always had the strong feeling that I was talking to converts. I get personal e-mails telling me that I should meet Dr Zamboni because he is such a nice and gentle person. I have only seen him once at a meeting where his hypothesis, results and ethics were very heavily attacked, but this seemed only to contribute to his charisma: ie that of the underdog who is denied fame for his Big Idea. He appears on television all over the world, you can see him on the internet, he is invited to every scientific meeting because he is hot news. You can see hundreds of patients testifying on the internet how their MS has been cured by his treatment. Sadly, any discussion about the evidence is no longer academic, but is now mainly taking place on internet blogs and in the media. Academic arguments about the quality of the evidence are viewed as irrelevant or arrogant. This is not evidence-based science but Internet-based practice. To me it brings up the image of a sect where there is no longer a place for rational thinking.

Τι να μεταφράσω τώρα και τι να αφήσω.  Χαρακτηριστικό είναι πως υιοθετεί το λεξιλόγιο της αυτοανοσίας για να χαρακτηρίσει όσους Επεμβατικούς ασχολούνται με το CCSVI ως "πιστούς" στον "μοναχό" Ζαμπόνι, ο οποίος είναι δημοφιλής απλά γιατί αποτελεί καυτό θέμα ειδήσεων και μόνο.  Όλο το CCSVI είναι μία σέκτα για μυημένους μόνο.

Ναι, είμαστε και εμείς άλλο ένα από τα πολλά blogs που ξεπήδησαν υπέρ αυτής της σέκτας.  Μας αποδίδει απουσία επιστημοσύνης και λογικής.

There is only one way out, and that is to perform a double-blinded randomised trial with a sham arm. But having talked to serious neurologists I know that this would be very difficult to do, because they rightly believe that this would be unethical, based on the poor evidence available to us. It is a classic ‘Catch-22 situation and desperate MS patients and their families will continue to pay the bill for our inability to set a moratorium on bad and flawed science.’

CCSVI and MS: A never-ending story

Αναλαμβάνει να του απαντήσει ο Zivadinov, προτείνοντας τον τίτλο "Ένα νέο κεφάλαιο" δίπλα στο "Μία ιστορία χωρίς τέλος" του Reekers.  To πρώτο που του προσάπτει είναι απουσία επιχειρημάτων,

CCSVI and MS: A never-ending story or a new chapter?

The invited commentary of Dr. Reekers discussing our original article on venous angioplasty in chronic cerebrospinal venous insufficiency in multiple sclerosis patients (CCSVI-MS) may be more suited to an opinion-based section of the journal rather than a section requiring academic standards to be met when writing commentary about a peer-reviewed article.

Δε δέχεται το χαρακτηρισμό του δημοσιοσχεσίτη για τον Zamboni, όταν εξ αιτίας της θεωρίας του έχουν προκύψει τουλάχιστο 25 peer-reviewed εργασίες.  Του αποδίδει ειλικρινή πρόθεση να ανακαλύψει την αλήθεια:

Given our experience in collaborating with Dr. Zamboni, we are more than qualified to declare that he is exceedingly trying to find the truth, as all of us are, for the benefit of MS patients and those affected with CCSVI. Therefore, we strongly disagree with Dr. Reekers’ insinuation about well-planned ‘PR’ strategies by Dr. Zamboni.

Με στοιχεία απαντά στον απόλυτο ισχυρισμό του Reekers πως ο σίδηρος δεν έχει σχέση με τη σκλήρυνση.

Dr. Reekers says in his commentary: “Cerebral hypoperfusion is a recognized phenomenon in MS and is due to decreased arterial inflow, while iron deposits have no relationship with MS. End of story, however.” We have been studying the magnetic resonance imaging (MRI) features of MS for the past 15 years and could write a multi-page reply to such erroneous assertions, which are not supported in the literature. For example, iron deposition involvement in MS is present from the earliest stages, and may not be a late epiphenomenon, as it was considered in the past. We need to keep our minds open as future research will reveal whether the well-known facts were really well-known after all.

Αυτό που μου κάνει εντύπωση είναι η αγενής απολυτότητα με την οποία απορρίπτει η "άλλη" πλευρά το CCSVI, και ο απολογητικός, ευγενικός και επιεικής τρόπος με τον οποίο πρέπει να του απαντάνε όσοι ασχολούνται με το σύνδρομο.  Ο Zivadinov δεν είναι εξαίρεση.  Η απάντησή του είναι η μισή σε έκταση σε σχέση με την επιστολή του Reekers.

Ό,τι συμπέρασμα κι αν βγάλαμε διαβάζοντας τη μία και την άλλη πλευρά, και την ποιότητα των επιχειρημάτων τους (π.χ. "είστε δημοσιοσχεσίτες" vs. "βρίσκουμε σίδηρο στον εγκέφαλο και νεαρών ασθενών"), μπορεί πάντα κάποιος να θεωρήσει πως είμαστε ένας ιστοχώρος που θέλουμε ντε και καλά να πιστέψουμε στον Zamboni, και αυτό κάνουμε.  Αυτό που εννοώ είναι πως η ιστορία χωρίς τέλος έχει μία άλλη "άλλη" πλευρά: αυτή μεταξύ των ίδιων των ασθενών.  Αυτοί είναι οι πραγματικοί "άλλοι", και είναι αρκετοί αυτοί που θεωρούν τον Zamboni ιεροκήρυκα και τους ασθενείς που τον ακολουθούν "εξομολογητές" μίας θρησκείας.

Πολύ θα ήθελα να ήταν αποτελεσματική η αυτοάνοση θεωρία εδώ και 50 χρόνια και να έκανα και εγώ μία ενθουσιώδη ιστοσελίδα με διεύθυνση την avonextalk.gr, αλλά η εμπειρία άλλα μου έδειξε.

Ενώ πριν την επέμβαση τα λεγόμενα του Reekers θα μου ανέβαζαν το αίμα στο κεφάλι (!), τώρα κάτι άλλαξε και διατηρώ την ηρεμία που μόνο οι γνώστες, σε αντίθεση με τους πιστούς, κατέχουν.  Όσο αλαζονικό και αν ακούγεται αυτό.

Stents στις επεμβάσεις CCSVI

Από τον όγκο των πληροφοριών που παραθέτει ο ανερχόμενος Επεμβατικός Ακτινολόγος Dallas Broadway, κρατήστε δύο τινά: τις ενδείξεις για την τοποθέτηση στεντ σε ασθενείς με CCSVI, και τις επιπλοκές αυτών.

Stents in CCSVI procedure


Ενδείξεις:

Multiple restenosis, resistant elastic recoil, stenosis, complications of prior treatments, complications such as tears, flaps occlusions, thrombosis, occluded stent

Όπως παρατηρείτε, ένα στεντ που έχει θρομβώσει ή επαναστενώσει, πάλι με στεντ ενδείκνυται να λυθεί.

Το στεντ τοποθετείται επίσης σε άλλες δύο παθήσεις που σχετίζονται με το CCSVI, και είναι το σύνδρομο May Thurner (compression of the left common iliac vein) και το σύνδρομο Nutcracker (compression of the left renal vein between aorta and superior mesenteric artery) - σύνδρομα που αφορούν ανατομικές συμπιέσεις της λαγόνιας φλέβας και της νεφρικής φλέβας αντίστοιχα.

Επιπλοκές (είναι χαμηλό το ποσοστό τους, και αφορούν το 0-19% των ασθενών που βάζουν στεντ):

Vessel rupture, hemorrhage, hemoptysis, epistaxis, pericardial tamponade, cardiac failure, recurrent larryngeal palsy, stent migration, pulmonary emboli, groin hematoma

Ερωτήματα για το CCSVI - Νικόλαος Λιάσης

Ερωτήματα για την ασφάλεια της μεθόδου αποσυμφόρησης

Ένα μεγάλο ευχαριστώ στον κ. Λιάση που μπήκε στον κόπο να εξηγήσει, για το σκοπό μίας δημοσιογραφικής εκπομπής του ΣΚΑΪ, τη σημασία του CCSVI.

Όσοι παρακολουθήσατε τις εξελίξεις, θυμάστε πως την περασμένη εβδομάδα αναρτήθηκε ρεπορτάζ στην ιστοσελίδα του σταθμού με θέμα τις "Επικίνδυνες Θεραπείες" και τη ΧΕΝΦΑ, ενώ σε απογευματινό μαγκαζίνο αναφέρθηκε επίσης ρητά, και έπειτα από την παρουσία νευρολόγου, το "όχι" στην αγγειοπλαστική.

Μετά από πολλά μηνύματα παραπόνων που έλαβε ο σταθμός για τις πραγματικές ανακρίβειες που διατυπώθηκαν στο ρεπορτάζ του (η αγγειοπλαστική είναι επικίνδυνη, η επέμβαση γίνεται σε καρωτίδες, ολοκληρώθηκε πολυκεντρική μελέτη του Ζαμπόνι με πενιχρά αποτελέσματα), η δημοσιογράφος επί των ιατρικών θεμάτων θεώρησε σωστό να πάρει και τη γνώμη του έλληνα γιατρού που ασχολείται με τη διάγνωση του CCSVI.

H συγκροτημένη και ήρεμη παρουσία του κ. Λιάση έβαλε κάποια πράγματα στη θέση τους: το ποσοστό συσχέτισης CCSVI και MS είναι υψηλό, περίπου 85-90%, όταν στους υγιείς εντοπίζεται το ίδιο σύνδρομο μόνο σε 3-5% εξ αυτών.  Δεν έχουμε απαντήσει ακόμη αν οι στενώσεις του CCSVI είναι αιτία ή αποτέλεσμα της MS, όμως καταγράφουμε σημαντικές βελτιώσεις σε όσους ασθενείς κάνουν αγγειοπλαστική, ενώ παρατηρείται επιδείνωση σε όσους ασθενείς επαναστενώνουν.  Οι ασθενείς που δεν επαναστενώνουν, αντίθετα, διατηρούν τις βελτιώσεις τους.  Συνεπώς, είτε για να απορρίψουμε τη θεωρία είτε για να την επαληθεύσουμε, κάτι που μόνο σε καλό θα βγάλει, πρέπει να τη διερευνήσουμε, τονίζει ο κ. Λιάσης, ευχόμενος να συνυπάρξουν οι νευρολόγοι με τους ακτινολόγους και να μην απορριφθεί το CCSVI άκριτα.  Εξίσου δεν πρέπει να καλλιεργούνται υπέρμετρες προσδοκίες στους ασθενείς, αν και ο κ. Λιάσης δηλώνει πως παραμένει συγκρατημένα αισιόδοξος και ελπίζει πως τα αποτελέσματα ερευνών που θα παρουσιασθούν μετά τις 17 Ιανουαρίου στη Φρανκφούρτη και μετά τις 14 Φεβρουαρίου στο Ορλάντο θα τον επιβεβαιώσουν.

Εξηγεί στη δημοσιογράφο του ΣΚΑΪ πως η βαλβιδική ανεπάρκεια στα κάτω άκρα δημιουργεί σημαντικά προβλήματα, και συνεπώς η στάση φλεβικού αίματος στον εγκέφαλο δε μπορεί να είναι χωρίς συνέπειες.  Αναφέρει τις αυξημένες ποσότητες σιδήρου στον εγκέφαλο των ασθενών με σκλήρυνση, που θα μπορούσαν να εξηγηθούν μέσω της στάσης του φλεβικού αίματος και της εξαγγείωσης αιμοσιδερίνης λόγω της διαπερατότητας των τοιχωμάτων.

Σε δείγμα δικών του ασθενών, 180 τον αριθμό, που διαγνώστηκαν με CCSVI, οι 80 προχώρησαν σε αγγειοπλαστική και ένα μεγάλο ποσοστό αυτών καταγράφει σημαντικές βελτιώσεις, ιδίως στην κόπωση, βελτιώσεις που κανένα φάρμακο δεν επιφέρει.

Ευχαριστώ τον κ. Λιάση διπλά γιατί έχει το θάρρος να μιλάει με θαυμασμό για τους ασθενείς του, χαρακτηρίζοντάς τους "ευφυέστατους και ενημερωμένους", όταν συνάδελφοί του νευρολόγοι αντιμετωπίζουν όσους υποβάλλονται σε αγγειοπλαστική ως αδαείς που δεν ξέρουν αν έχουν πραγματική βελτίωση ή πλασέμπο ή ως αφελείς που δεν καταλαβαίνουν την απάτη την οποία αγγειοχειρουργοί υφαίνουν στις πλάτες τους.

Να είστε καλά, κ. Λιάση.

Rohit Bakshi, Harvard Professor of neurology

Ο Καθηγητής νευρολογίας του Πανεπιστημίου του Harvard Rohit Bakshi θεώρησε πιθανό, το 2003 και μετά από μαγνητικές αναλύσεις της φαιάς ουσίας του εγκεφάλου, να εμπλέκεται ο σίδηρος στην παθογένεια της σκλήρυνσης.  Ενώ η σκλήρυνση θεωρείται ασθένεια της λευκής ουσίας του εγκεφάλου και της σπονδυλικής στήλης, ο Καθηγητής Bakshi είχε εντοπίσει ανώμαλες ποσότητες σιδήρου στη φαιά ουσία του εγκεφάλου, γεγονός που αντιστοιχήθηκε τότε με τη μειωμένη επίδοση των ασθενών της έρευνάς του σε ικανότητες μάθησης, επεξεργασίας πληροφοριών και μνήμης.

Το 2003, λοιπόν, ο προαναφερθείς νευρολόγος θεώρησε καλό να απομακρύνουν οι ασθενείς τον σίδηρο από το σώμα τους ή να εμποδίζουν τη συσσσώρευση ελευθέρων ριζών με ισχυρά αντιοξειδωτικά όπως οι βιταμίνες C και E (τελείως αντι-καθεστωτικές οι συμβουλές του) και εφιστούσε την προσοχή στην αδυναμία του αιματεγκεφαλικού φραγμού να εμποδίζει τοξικές ουσίες από το να εισέρχονται στο κεντρικό νευρικό σύστημα.

"We suspect that MS patients have defective blood-brain barriers, the cell layer that prevents potentially toxic substances from entering the brain," Bakshi says. "Excessive iron entering the brain may damage the deep gray matter structures."

Iron deposits deep in the brain may cause multiple sclerosis

Όταν ανακαλύφθηκε το CCSVI, ο Καθηγητής Bakshi ήρθε σε επαφή με τον Zamboni.  Τα ευρήματα των δύο αντρών ήταν πανομοιότυπα, και οδηγήθηκαν σε αυτά ο καθένας από διαφορετικές κατευθύνσεις: και οι δύο συμφωνούσαν πως όσο περισσότερος ο σίδηρος στον εγκέφαλο, τόσο χειρότερα τα συμπτώματα της νόσου.

Iron in MS: MRI detection and correlation with disability

"Αν θέλουμε να θεραπεύσουμε αυτή την ασθένεια, πρέπει να καταλάβουμε από πού προέρχεται η βλάβη" έχει πει ο Bakshi.

 Μετά το CCSVI, και διά στόματος Zivadinov, έχει θιγεί και το θέμα του hypometabolism σε σχέση με τις φλεβικές στενώσεις.  Εικάζεται πως οι στενώσεις, που προτείνει η θεωρία του CCSVI, είναι υπεύθυνες για την κακή ή αργή μεταφορά οξυγόνου ή γλυκόζης στον εγκέφαλο.  Για την ακρίβεια, ο Zivadinov έχει προτείνει την αλληλουχία

decreased metabolism -> hypoxia -> gloiosis -> morphological changes/atrophy of the veins in the brain

για να εξηγήσει τη μη απεικονισιμότητα των φλεβών του εγκεφάλου στους ασθενείς με MS.

Robert Zivadinov: ο κεντρικός ρόλος του CCSVI στην MS

Το ενδιαφέρον είναι πως το 1998 και ο Καθηγητής Bakshi μιλούσε για μία καθολική εγκεφαλική δυσλειτουργία στους ασθενείς με σκλήρυνση, η οποία εκδηλώνεται ως υπομεταβολισμός γλυκόζης.

Global and regional cerebral hypometabolism in MS

Αν δε μπορούμε να επιτύχουμε την απομάκρυνση του σιδήρου από το κεντρικό νευρικό σύστημα, είχε πει ο Dr. Bakshi, τότε πρέπει να σκεφτούμε τρόπους να εμποδίσουμε την παρουσία του εκεί.  Με τον σίδηρο να εμφανίζεται ως ισχυρός δείκτης αναπηρίας στην MS, αυτό που έλεγε ο Bakshi με άλλα λόγια είναι να εντοπίσουμε την πραγματική παθολογία πίσω από τη συσσώρευση σιδήρου.

Συνέντευξη του Robert Zivadinov, MD, PhD Professor of Neurology

Μία πρόσφατη συνέντευξη του Zivadinov φέρνει το CCSVI κοντά στην MS, αναδεικνύοντας το πρώτο ως παθολογία που μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα όχι μόνο στο κεντρικό νευρικό σύστημα, αλλά και στην κοιλιακή χώρα - π.χ. νόσος του Crohn.

Multiple Sclerosis and CCSVI

Ερώτηση: ένα από τα προβλήματα στην έρευνα του CCSVI και την πιθανή του σύνδεση με τη σκλήρυνση κατά πλάκας είναι η έλλειψη καλά ορισμένων διαγνωστικών κριτηρίων.  Τι πρόοδος έχει γίνει σε αυτό το κομμάτι και τι χρειάζεται να γίνει ακόμη για να θεσπιστούν διαγνωστικά κριτήρια;

Απάντηση: Μία εργασία μας, που τυπώνεται αυτή τη στιγμή, ερευνά την αξία του Doppler σε συνδυασμό με MRI, και δείχνει ότι η αναγνώριση του CCSVI, όσον αφορά δείκτες ευαισθησίας και ακρίβειας, γίνεται πολύ καλύτερη όταν χρησιμοποιούνται και οι δύο τεχνικές, και όχι η κάθε μία ξεχωριστά.  Νομίζω πως έχει επιτευχθεί πρόοδος με την επεμβατική φλεβογραφία, αλλά και με άλλες επεμβατικές τεχνικές, όπως ο ενδοαγγειακός υπέρηχος.  Καμία από αυτές τις τεχνικές δε χρησιμοποιήθηκε αρχικά για την ανίχνευση φλεβικών στενώσεων, και πρωτόκολλο για τη σωστή διεργασία τους είναι υπό σχεδιασμό.  Είμαι πρόεδρος της ISNVD, που περιλαμβάνει Ακτινολόγους, Νευρολόγους, Αγγειοχειρουργούς, Φυσικούς κλπ.  Στη δεύτερη ετήσια συνάντησή μας στο Ορλάντο το Φεβρουάριο του 2012 θα καταρτίσουμε κατευθυντήριες οδηγίες για τον υπέρηχο, την MRI, και την επεμβατική φλεβογραφία στη διάγνωση του CCSVI.

Ερώτηση: πώς ενισχύει η τελευταία σας εργασία την κατανόηση για τη σχέση CCSVI και MS?

Απάντηση: Ήταν μία πραγματικά ενδιαφέρουσα μελέτη, και τα αποτελέσματά της εξέπληξαν και εμάς.  Εξ αιτίας αυτής της αντιμαχίας, θελήσαμε να καταλάβουμε τους παράγοντες κινδύνου για τον πληθυσμό έχει CCSVI, αλλά όχι MS.  Βρήκαμε, προς έκπληξή μας, ότι τρεις επιβεβαιωμένοι αρνητικοί παράγοντες της σκλήρυνσης είναι παράγοντες κινδύνου και για CCSVI.  O ένας είναι ο ιός Epstein Barr.  Βρήκαμε συχνότερο ιστορικό λοιμώδους μονοπυρήνωσης σε πληθυσμό με CCSVI.  Ο ιός Epstein έχει προθρομβωτικές ιδιότητες, συνεπώς η συσχέτιση αξίζει να μελετηθεί περαιτέρω.

Ένα άλλο εξαιρετικά ενδιαφέρον γεγονός είναι ο εντοπισμός του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου.  Αυτό έχει μεγάλη σημασία, γιατί αν η άζυγος έχει στενώσεις, θα μπορούσε να ενθαρρύνει την εκδήλωση ασθενειών της κοιλιακής χώρας, όπως το ευερέθιστο έντερο και η νόσος του Crohn, ασθένειες που υπάρχουν με αυξημένη συχνότητα στους ασθενείς με σκλήρυνση, αλλά και στους συγγενείς τους.  Η εργασία μας, λοιπόν, καταδεικνύει πως το CCSVI δεν είναι χωρίς συνέπειες τόσο για το κεντρικό νευρικό σύστημα όσο και για την κοιλιακή χώρα.

Ο τρίτος παράγοντας κινδύνου είναι το κάπνισμα, το οποίο συσχετίζεται και με σκλήρυνση αλλά και με αρτηριακές παθήσεις.  Άλλοι παράγοντες κινδύνου είναι: τα καρδιαγγειακά προβλήματα, όπως π.χ. το φύσημα, το οποίο μπορεί να προκαλέσει παλινδρόμηση στον εγκέφαλο.  Η αγγειακή συννοσηρότητα στους ασθενείς με σκλήρυνση είναι υψηλή.  Συνεπώς νομίζω πως η τελευταία μας έρευνα είναι στο σωστό δρόμο για την κατανόηση του CCSVI.  To επόμενο μεγάλο ερώτημα είναι γιατί οι υγιείς πληθυσμοί με CCSVI και παράγοντες κινδύνου όμοιους με της σκλήρυνσης δεν εξέλιξαν σκλήρυνση.  Πρέπει να βρούμε τί λείπει από την αλυσίδα στους παράγοντες κινδύνου και δεν πυροδοτείται πάντα η σκλήρυνση.

Στο δεύτερο μισό της συνέντευξης ο Robert Zivadinov αναφέρει πως το CCSVI θα μπορούσε να χαρακτηριστεί αποτέλεσμα της σκλήρυνσης αν οι έρευνες που γίνονται τώρα στην παιδιατρική σκλήρυνση ή στους ασθενείς στην αρχή της νόσου δεν εντοπίσουν το CCSVI με υψηλά ποσοστά.  Προς αυτό το συμπέρασμα κινούνταν ο επίλογος της μελέτης τους με υπέρηχο σε ασθενείς και ομάδες ελέγχου, ότι το CCSVI θα μπορούσε να είναι και αποτέλεσμα της σκλήρυνσης.  Ωστόσο, ούτε αυτό μπορεί ακόμη να ειπωθεί.  Αναφέρει πως μελέτη που εκπόνησε ο ίδιος μαζί με τον Zamboni, και περιελάμβανε αγγειοπλαστική σε ασθενείς με σκλήρυνση, έδωσε υποσχόμενα αποτελέσματα.  Ακόμη κι έτσι, όμως, δέχεται τη συνεισφορά του CCSVI σε συμπτώματα όπως οι πονοκέφαλοι, η κόπωση, οι διαταραχές ύπνου, η θολή σκέψη, αλλά παραμένει σε αμφιβολία η πρόταση πως η αγγειοπλαστική μπορεί να αλλάξει την πορεία της MS.

Διακρίνω έναν "νευρολογικό" επίλογο σε μία συνέντευξη που ξεκίνησε φιλο-ζαμπονικά.  Ας είναι.  Κρατάω το ότι για ακόμη μία φορά, νόσοι με υποτιθέμενη αυτοάνοση προέλευση, όπως η σκλήρυνση και η νόσος του Crohn, μελετώνται υπό το φως φλεβικών στενώσεων.  Αν δεν ήταν το CCSVI, θα διατύπωνε ποτέ κανείς αυτήν την πρόταση για τη νόσο του Crohn?

Ύφεση μετά την αγγειοπλαστική

Μία μικρή μελέτη τεσσάρων ασθενών με σκλήρυνση, που δημοσιεύθηκε σε ιατρική επιθεώρηση της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών, έδειξε πως η αγγειοπλαστική οδήγησε τη νόσο σε ύφεση και στους τέσσερις ασθενείς.

Endovascular treatment of patients with chronic cerebrospinal venous insufficiency and multiple sclerosis.

(σελ. 29-33)

Η μελέτη σκοπό είχε να καταδείξει τον αιτιακό ρόλο του CCSVI στη σκλήρυνση, και όχι αν υπάρχει CCSVI, καθώς οι συγγραφείς συμμερίζονται τις αναλογίες και ομοιότητες που προτείνει ο Zamboni μεταξύ της ανεπάρκειας των κάτω άκρων και της τοπολογίας των εστιών στη σκλήρυνση.  Επιλέχθησαν ασθενείς με διαφορετικούς τύπους σκλήρυνσης (ένας με υποτροπιάζουσα μορφή, δύο με δευτεροπαθώς προϊούσα και ένας με πρωτοπαθώς προϊούσα).  Στενώσεις σφαγίτιδων φλεβών εντοπίστηκαν σε όλους, αν και είναι εντυπωσιακό πως σε κάθε ασθενή θεραπεύτηκε μία σφαγίτιδα φλέβα μόνο, με αγγειοπλαστική.

Οι ασθενείς παρακολουθήθηκαν κατά το διάστημα μεταξύ Ιανουαρίου και Ιουνίου 2011.  Τα κλινικά και μαγνητικά τους αποτελέσματα ήταν θετικά, αφού καταγράφηκε ύφεση της δραστηριότητας της νόσου.

In all the cases we observed positive remission of the disease, the first ever documented case of MRI index improvement.

Αν και διατηρώ ενστάσεις για το πόσο ολοκληρωτικά αποκαταστάθηκε το CCSVI των ασθενών - μέχρι στιγμής οι τύποι CCSVI που έχουν προκύψει μιλούν για πολλαπλές και όχι μεμονωμένες στενώσεις, και από την παρούσα μικρή μελέτη διαφεύγει τελείως η άζυγος - είναι εντυπωσιακό πως η απελευθέρωση της ροής σε μία οδό έστω οδήγησε σε θετικά νευρολογικά αποτελέσματα.  Ως εκ τούτου, οι συγγραφείς καταλήγουν πως η αγγειοπλαστική είναι αποτελεσματική στη θεραπεία ασθενών με CCSVI και MS.

Chronic cerebrospinal deficiency of the veins, in the patients with MS, plays an important role in the development and the course of the disease.

Μπορείς να ισχυριστείς πως είναι τυχαία η ύφεση, ή πως οι ασθενείς πιθανόν λάμβαναν ανοσοτροποποιητικά - αν και εφόσον οι ασθενείς ήταν progressive στην πλειοψηφία τους, δε βλέπω κανέναν λόγο να λάμβαναν αγωγή.  Μπορείς να ισχυριστείς πως έτσι είναι η σκλήρυνση, και πέφτει σε ύφεση από μόνη της ούτως ή άλλως.  Αν και πρέπει να δικαιολογήσεις γιατί η μεγαλύτερη βελτίωση στην παρούσα μελέτη παρατηρήθηκε στον ασθενή με την πρωτοπαθώς προϊούσα μορφή της νόσου.

Μπορείς, επίσης, να τα αποδώσεις όλα σε πλασέμπο - με την ευχή να κατόρθωναν και τα φάρμακα ίσως τέτοιο placebo effect.  Ή μπορείς απλά να δεχτείς πως η αγγειοπλαστική και το CCSVI παίζουν τεράστιο ρόλο στην πορεία της σκλήρυνσης.

Dr. Sclafani: techniques of CCSVI procedure

http://www.youtube.com/watch?v=91vGUMqIWBM&feature=youtu.be

Το βίντεο δεν έχει καλό ήχο, αλλά μας επιτρέπει να απομονώσουμε κάποιες προτάσεις για το σκοπό του Liberation Treatment, τις φλέβες που προκαλούν CCSVI αλλά και τις επιπλοκές από αγγειοπλαστική.

Οι ασθενείς που κάνουν αιμοδιάλυση υποφέρουν συχνά από κόπωση, αναφέρει ο γιατρός, ο οποίος χαρακτηρίζει προβλήματα αμιγώς φλεβικής συμφόρησης και τα εξής: πονοκεφάλους, έλλειψη συγκέντρωσης, απώλεια ισορροπίας και βόμβο στο αυτί.  “Many symptoms of MS are CCSVI symptoms”.

Οι στόχοι του Liberation Treatment είναι οι ακόλουθοι:

α. To interrogate the critical vessels that drain the brain and spine

b.  To find sites of obstruction and their pathology

c.  To remove obstructions

Οι τρεις βασικές φλέβες του CCSVI είναι οι δύο σφαγίτιδες και η άζυγος. Ωστόσο,

«In addition to those major veins, there are other veins contributing to the body of fluid that is the cerebrospinal venous circulation: the renal vein, the iliac vein and the ascending lumbar vein. These veins do not cause CCSVI, but if those veins are also involved with obstructions, the collateral bloodflow of those veins adds to the already overwhelmed circulation that is drained by the jugular veins, the vertebral veins and the azygous vein».

Για παράδειγμα, μόνο η νεφρική φλέβα απομακρύνει 500 ml αίματος το λεπτό, περισσότερο από τις σφαγίτιδες δηλαδή.

O Dr. Sclafani υπογραμμίζει πως πραγματοποιεί φλεβογραφία μέσω της σαφηνής φλέβας, και όχι της μηριαίας, η οποία είναι κρίσιμη φλέβα για το πόδι, και θρόμβωση της οποίας, έπειτα από επαναλαμβανόμενους τραυματισμούς ή καθετηριασμούς, θα μπορούσε να οδηγήσει σε πνευμονική εμβολή.

Αναφέρει τη δυσκολία εντοπισμού ανωμαλιών στην άζυγο.  Οι ανωμαλίες είναι κυρίως βαλβιδικές, και αποκαθίστανται εύκολα.  Χρειάζονται, όμως, πέντε λήψεις της αζύγου, εκεί που για τη σφαγίτιδα χρειάζεται μόνο μία, και αυτό γιατί η άζυγος είναι επιρρεπής σε κίνηση λόγω της θέσης της κοντά στην καρδιά.

«Οι περισσότεροι από εσάς δεν έχετε χαλασμένες φλέβες, αλλά χαλασμένες βαλβίδες» λέει στη συνέχεια, εννοώντας πως δεν πάσχει το τοίχωμα των φλεβών, αλλά μία συγκεκριμένη περιοχή τους.  Οι συνήθεις ανωμαλίες των σφαγίτιδων είναι: stenosis, valve stenosis, hypoplasia, webs, septum, annulus, duplication, membrane.

Oι επιπλοκές της αγγειοπλαστικής: uncommon, allergic reaction, thrombosis, hemorrhage, dissection, arrhythmia, hypotension, pulmonary edema, worsening of symptoms, exacerbation.

Ο Dr. Sclafani έχει ετοιμάσει τρεις περιλήψεις εργασιών, όλες για το CCSVI, για το προσεχές συνέδριο της SIR (Society of Interventional Radiology) το Μάρτιο.

Συνέντευξη με τον Paolo Zamboni: ο ασθενής που θεραπεύει τη σκλήρυνση.

Συνέντευξη στον Stefano Lorinzetto της καθημερινής εφημερίδας του Μιλάνο Il Giornale.

Un medico malato è riuscito a curare la sclerosi multipla

Προχωράει σιγά σιγά στο διάδρομο του Νοσοκομείου της Αγίας Άννας, με τα πόδια του να υποστηρίζονται από ορθοπαιδικές μπότες.  Μου δίνει τα χέρια του, μα δε μπορεί να τα κλείσει, ωστόσο καταφέρνει να μεταδώσει τη θέρμη και το πάθος του.  Ο Καθηγητής Paolo Zamboni, καθηγητής Αγγειακών Παθήσεων και Κλινικής Μεθοδολογίας του Πανεπιστημίου της Φεράρα, είναι και ο ίδιος ασθενής.  Πάσχει από μία πολύ σπάνια νόσο - "δε γνωρίζουμε ούτε το πότε ούτε το γιατί "των επιθέσεών" της" - που θεωρείται αυτοάνοση, και η οποία αποδυναμώνει τα νεύρα και τους μυς.  Λέγεται Πολυεστιακή Κινητική Νευροπάθεια, και υπάρχουν μόνο χίλιοι ασθενείς σε Αμερική και Ευρώπη.  Είναι μία ήπια μορφή της ALS.

Αλλά είναι μία άλλη ασθένεια, η σκλήρυνση κατά πλάκας, εναντίον της οποίας βρέθηκε να πολεμάει και αυτός και η γυναίκα του, κερδίζοντας τη μάχη.  Θέλοντας πάσει θυσία να κάνει καλά τη γυναίκα του Έλενα, που είχε προσβληθεί από τη νόσο, έκανε το πιο λογικό πράγμα για έναν επιστήμονα: "Προσπάθησα να καταλάβω".  Η κατάληξη ήταν η ανακάλυψη του CCSVI, ένα ακρωνύμιο που του χάρισε παγκόσμια φήμη, σε σημείο τα χειρουργεία του να είναι απασχολημένα από τώρα μέχρι το Πάσχα.  Η ανακοίνωση της κλινικής μελέτης του έχει αντικατασταθεί από ηχητικό μήνυμα που καλεί τους ασθενείς να θυμηθούν ωραιότερες μέρες, οι υπολογιστές του Πανεπιστημίου έχουν τουλάχιστο 24.000 μηνύματα ασθενών οι οποίοι ζητάνε βοήθεια, και μία ομάδα στο Facebook, με 7.957 οπαδούς, θέλουν ο Zamboni να προταθεί για το βραβείο Nobel ιατρικής.  Πρόσφατα ο Marco Marozzi αφιέρωσε 334 σελίδες σε ένα γοητευτικό βιβλίο με τον τίτλο "Brave dreams" και θέμα ακριβώς "τον αγώνα του ιταλού γιατρού να θεραπεύσει την πολλαπλή σκλήρυνση".

CCSVI σημαίνει Χρόνια Εγκεφαλονωτιαία Φλεβική Ανεπάρκεια.  Πρόκειται για μία σοβαρή αγγειακή ασθένεια που κανείς, πριν τον Zamboni, δεν είχε βρει, και η οποία, βεβαιώνει ο γιατρός, είναι παρούσα σε περίπου 70% των ασθενών με σκλήρυνση, και σε 10% των υγιών.  Μένει, λοιπόν, να δειχθεί τι ρόλο παίζει η ΧΕΝΦΑ στην πολλαπλή σκλήρυνση και σε άλλες νευροεκφυλιστικές ασθένειες.

Ο Καθηγητής Zamboni επιβλέπει επεμβάσεις της ΧΕΝΦΑ μαζί με τον Fabrizio Salvi, ειδικό στην σκλήρυνση νευρολόγο του Bellaria Νοσοκομείου της Μπολώνια.  Ο Dr. Salvi είναι τόσο βασικός στην έρευνα του Zamboni που, όταν ο νευρολόγος, μεγάλος φαν των μηχανών, αγόρασε μία Ducati Monster 900, οι αντιπρόσωποι της Ducati βρήκαν τον Zamboni και τον ρώτησαν: "Καθηγητά, να του τη δώσουμε; Κι αν σκοτωθεί σε κανένα ατύχημα;  Έχετε πολλά καλά να κάνετε ακόμη..."  Ο καθηγητής Zamboni πρότεινε να του δώσουν τη μισή!

Η επέμβαση του CCSVI, με τοπική αναισθησία, κρατάει από 45 λεπτά μέχρι μιάμιση ώρα.  Εξυπηρετεί στη διάνοιξη στενών φλεβών.  Σε μία πιλοτική μελέτη 65 ασθενών που θεραπεύτηκαν, οι 35 ήταν σε αρχικά στάδια της νόσου (υποτροπιάζουσα μορφή), και οι 30 βρίσκονταν ήδη σε αναπηρικό καροτσάκι.  Έγιναν 44 επιτυχημένες επεμβάσεις.  26 ασθενείς έκαναν μόνο μία επέμβαση, 14 χρειάστηκαν μία επανάληψη και 4 χρειάστηκαν και δεύτερη επανάληψη.  Οι 23 από τους 35 ασθενείς της υποτροπιάζουσας μορφής της νόσου, που είχαν επιτυχημένη επέμβαση, είναι σε πλήρη ύφεση από τότε (2008), και μόνο τα σημάδια στη μαγνητική τούς θυμίζουν τη σκλήρυνση.

Στην πραγματικότητα, τα πιο εκπληκτικά αποτελέσματα επιτεύχθησαν από τον Καθηγητή Zamboni στη γυναίκα του, για την οποία ωστόσο προτιμά να μη μιλάει.  "Για λόγους ηθικής, δε θα την έβαζα σε μία κλινική μέλετη.  Η περίπτωσή της ας θεωρηθεί ότι στερείται επιστημονικής αξίας."  Ας είναι.  Το γεγονός είναι πως η Έλενα νιώθει τόσο καλά ώστε να μπορεί να γυμνάζεται ελεύθερα.  Η Έλενα εκδήλωσε τα πρώτα σημάδια της νόσου το Δεκέμβριο του 1987, μετά τη γέννηση της κόρης τους Ματίλντα, η οποία είναι πεμπτοετής φοιτήτρια ιατρικής σήμερα.  Η επέμβαση της Έλενα έγινε το Μάιο του 2007 από τον Επεμβατικό Ακτινολόγο και παιδικό φίλο του  Zamboni Roberto Galeotti, ο οποίος δουλεύει από το 1998 μαζί με τον καθηγητή.  "Μέχρι να μπούμε στο δωμάτιο της επέμβασης με την Έλενα, η μητέρα της ρωτούσε: "είσαι σίγουρος τι πας να κάνεις;"  Έκτοτε η Έλενα δεν έχει ξανακάνει υποτροπή".

-Ερ.: Τί γνωρίζουμε για τη σκλήρυνση;

-Απ.: Όχι πολλά, πέρα από το ότι είναι η πιο συνηθισμένη νευροεκφυλιστική ασθένεια στις ηλικίες 20-40.  Στον κόσμο, κάθε τέσσερις ώρες άλλος ένας διαγιγνώσκεται με σκλήρυνση, ενώ συνολικά υποφέρουν 3.000.000 άνθρωποι, οι 61.000 στην Ιταλία.

Πότε κατάλαβε ότι η γυναίκα του πάσχει από σκλήρυνση;

- Είχαμε μόλις παντρευτεί.  Είχα κερδίσει μία ερευνητική θέση στο Ινστιτούτο χειρουργικής παθολογίας του Πανεπιστημίου του Sassari.  H Έλενα με είχε ακολουθήσει στη Σαρδηνία.  Ένα πρωί μου τηλεφώνησε: "νιώθω να έχω μυρμήγκια παντού στο πρόσωπο, δε μπορώ να κουνήσω τους μυς του προσώπου και ακούω λίγο από το ένα αυτί".  Λίγες μέρες αργότερα, ο θόρυβος στο αυτί υποχώρησε.  Δεν του δώσαμε σημασία.  Πέντε χρόνια αργότερα ήρθε το πρώτο επεισόδιο, αυτό που αφορά τουλάχιστο τους μισούς ασθενείς: μία μαύρη κηλίδα στο οπτικό πεδίο, το ανοσοποιητικό σύστημα που επιτίθεται στο οπτικό νεύρο σα να ήταν εχθρός του.  Το σύμπτωμα κράτησε τρεις εβδομάδες.  Για εναμιση χρόνο δεν είχε ενοχλήσεις.  Και μετά άρχισε η κατρακύλα: δε μπορούσε να περπατήσει, έχανε την ισορροπία της.  Ένιωθα ανεπαρκής, ως σύζυγος και ως γιατρός, που δε μπορούσα να απαντήσω στις ερωτήσεις της.

Αντίδραση με μελέτη.

-Έπεσα ολόκληρος πάνω στα επιστημονικά συγγράματα για τη σκλήρυνση κατά πλάκας.  Αλλά είχα πρόβλημα να τα κατανοήσω.  Οι συνάδελφοί μου θεωρούσαν τη νόσο αυτοάνοση, έναν κομψό τρόπο με τον οποίο δηλώνουμε την άγνοιά μας εμείς οι γιατροί.  Νεανικός διαβήτης, ρευματοειδής αρθρίτιδα, νεφρίτιδα, νόσος του Crohn...μάλλον βιαζόμαστε όταν λέμε ότι για όλες φταίει το ανοσοποιητικό - συμπεριλαμβανομένης και της ασθένειας από την οποία πάσχω. 

-Και τότε;

-Ξεκίνησα από την αρχή, παθολογοανατομία, από το μικροσκόπιο.  Και τότε παρατήρησα κάτι ενδιαφέρον: το κέντρο κάθε εστίας διερχόταν μία φλέβα.  Φανταστείτε την ακολουθία: οι φλέβες είναι η αλυσίδα και οι εστίες τα μαργαριτάρια.  Αν δεν είχε προηγηθεί μία εικοσαετία μελέτης, δε θα είχα ανακαλύψει το CCSVI.  Για πρώτη φορά στην ιστορία η έρευνα για τη σκλήρυνση μετατοπιζόταν έξω από το κρανίο, στις φλέβες του λαιμού και του στήθους.

-Τί επιφέρει το CCSVI;

-Τρία πράγματα: δε μπορείς να έχεις καλή οξυγόνωση, και αυτό καταστρέφει τα κύτταρα και τα νεύρα.  Προκαλεί μικροαιμορραγίες και εναπόθεση σιδήρου στις εγκεφαλικές φλέβες, καθώς και παραγωγή ελευθέρων ριζών.  Αυξάνει τη φλεγμονή και την κινητοποίηση του ανοσοποιητικού.  Όλα αυτά σαφώς συνεισφέρουν αρνητικά στα συμπτώματα της σκλήρυνσης.

- Και τι συμβαίνει στους ασθενείς με σκλήρυνση άπαξ και κάνουν αγγειοπλαστική;

-Η σκλήρυνση έχει μία κλίμακα επιδείνωσης δέκα βαθμών.  Δε μπορώ να μιλήσω για αυτούς που είναι χρόνια καθηλωμένοι σε αναπηρικό καροτσάκι, αλλά μπορώ να πω πως ακόμη και σε αυτούς εξαφανίζεται η κόπωση, ένα δυσάρεστο σύμπτωμα για το οποίο δεν υπάρχει καμία αντιμετώπιση.  Επιπλέον η αγγειοπλαστική επαναφέρει το χειρισμό του σφιγκτήρα, ενός μυ η αδυναμία του οποίου αποτρέπει έναν ασθενή απο το να έχει, π.χ., κοινωνικές σχέσεις - και για αρκετούς το να μπορούν να ελέγχουν την ούρηση είναι πλέον πιο σημαντικό από το να σταθούν όρθιοι.

-Πώς γίνεται η επέμβαση;

-Χωρίς νυστέρι.  Είναι ενδοαγγειακή επέμβαση.  Εισάγουμε ένα λεπτό καθετήρα από τη βουβωνική χώρα στη μηριαία φλέβα και τον προωθούμε μέχρι την άζυγο, που βρίσκεται πίσω από την καρδιά και κοντά στη σπονδυλική στήλη.  Διαστέλλουμε το μπαλόνι ώστε να απομακρύνουμε τα εμπόδια ροής.  Το ίδιο κάνουμε και για τις δύο σφαγίτιδες φλέβες.  Σε αυτές τις τρεις φλέβες βρίσκουμε συνήθως λεπτές μεμβράνες, μάλλον ανωμαλίες εκ γενετής θα τις έλεγα, που εμποδίζουν τη ροή του αίματος.  Δυστυχώς στις μισές των περιπτώσεων συμβαίνει επαναστένωση σε περίπου οκτώ μήνες, οπότε και χρειάζεται να επαναλάβουμε τη διαδικασία.  Στο 30% όμως, αρκεί μία επανάληψη.

-Γιατί δεν απομακρύνετε τις μεμβράνες αυτές μια για πάντα;

-Γιατί κάτι τέτοιο απαιτεί ένα ειδικό χειρουργικό εργαλείο, το οποίο όμως δεν κατασκευάζει καμία εταιρεία εκτός κλινικής μελέτης. 

-Τί σημαίνει "τυχαιοποιημένη διπλά τυφλή κλινική μελέτη";

-Μία μελέτη, στην οποία ούτε ο γιατρός ούτε οι ασθενείς γνωρίζουν ποιοί τελικά υποβάλλονται σε αγγειοπλαστική.  Μία τέτοια θα ξεκινήσει στη χώρα μας σε λίγο.  Θα περιλαμβάνει 700 ασθενείς σε 15 ιταλικά νοσοκομεία.

- Γνωρίζω πως μία από τις συμμετέχουσες θα είναι η Nicoletta Mantovani, χήρα του Luciano Pavarotti, η οποία διαγνώσθηκε με σκλήρυνση λίγο καιρό μετά τη σύναψη της σχέσης της με τον διάσημο τενόρο, στο Λος Άντζελες.

-"Ήταν να της δοθεί μία θέση στην πρώτη πιλοτική μελέτη που έκανα, αλλά δεν ήθελα να φανεί πως τυγχάνει ειδικής μεταχείρισης.  Είναι η "νονά" του ιταλικού συνδέσμου για τη σκλήρυνση κατά πλάκας.  Και φυσικά διαμαρτύρεται για την παρεμπόδιση των μελετών μας από μέλη του συνδέσμου.

-Ο Marc Freedman όμως, διεθυντής της θεραπευτικής μονάδας για τη σκλήρυνση κατά πλάκας στο νοσοκομείο της Οτάβα, είπε: "ακούμε καθημερινά ιστορίες επιπλοκών από τις επεμβάσεις που γίνονται στο εξωτερικό".  Και ο συνάδελφός του, David Spence, δήλωσε πως η ανακάλυψή σας είναι "ληστεία.  Χαμένα λεφτά που διατίθενται στον άρρωστο Zamboni.  Είναι τσαρλατανιά, απάτη ιατρική.  Κανείς δεν έχει δείξει ότι αυτό δουλεύει".

-Εάν είχα ανακαλύψει κάτι ασήμαντο, θα υπήρχε τόσο μεγάλη αντίδραση;  Τί νομίζετε;  Ο Καναδάς είναι μία χώρα με πολλούς ασθενείς, δεν υπάρχει οικογένεια που να μην έχει φίλο ή συγγενή με σκλήρυνση.  Και ο Freedman έχει τους περισσότερους ασθενείς στον Καναδά.  Αυτό, νομίζω, τα λέει όλα.

-Όπως λέει και το βιβλίο "Γενναία Όνειρα": "υπάρχουν αυτοί που ζουν με σκλήρυνση, και αυτοί που ζουν από τη σκλήρυνση".

-Είναι μία ασθένεια που τροποποιείται με περίπου 40 φάρμακα από ένα σωρό φαρμακευτικές εταιρείες.  Στα ύστερα στάδια της νόσου, όμως, τα φάρμακα είναι άχρηστα.  Ένας ασθενής στην Ιταλία κοστίζει στο εθνικό σύστημα υγείας από 22.000 έως 25.000 τον χρόνο.  Μόνο το νοσοκομείο του San Bortollo για τους 500 ασθενείς του ξοδεύει 11.000.000 ευρώ.  Συνυπολογίστε σε αυτά και τα άλλα έξοδα αναπηρίας - καροτσάκια, πάνες κλπ.

Και η δική του ασθένεια; Πότε κατάλαβε ότι πάσχει;

-Ήταν στην αρχή της δεκαετίας του 90.  Μετά από ένα χειρουργείο άρχισα να νιώθω τα χέρια μου κουρασμένα και βαριά.  Μέχρι τότε, μπορούσα να δουλεύω 12 ώρες συνεχόμενα, χωρίς προβλήματα.  Το 1994 άρχισε να με προδίδει το ένα πόδι.  Για κάποια χρόνια χρησιμοποιούσα μόνο το δεξί χέρι.  Το 1998 έπιασα νυστέρι για τελευταια φορά.  Τώρα μόνο διδάσκω ειδικευόμενους γιατρούς στη γενική χειρουργική.

Τί άλλες δραστηριότητες τού απαγορεύονται;

- Η ασθένειά μου με οδηγεί σε μία προοδευτική κινητική αναπηρία.  Κάθε κίνηση απαιεί υπομονή και φέρνει κούραση. Έμαθα να τρώω με το αριστερό χέρι.  Μου παίρνει μισή ώρα να ντυθώ, και όχι δύο λεπτά.  Δε μπορώ καν να δέσω αυτή τη γραβάτα!

-Όταν συναντώ ανθρώπους σαν κι εσάς, μου έρχεται στο μυαλό μία φράση: "Καλύτερα να μας θεραπεύει ο γιατρός που μας αφήνει να δούμε τις πληγές του"

- Είναι αλήθεια, οι ασθενείς μου, αν και με βλέπουν άρρωστο, θέλουν να βεβαιώνονται πως είμαι παρών στις επεμβάσεις τους.  Χωρίς τα χέρια μου, αλλά με το μυαλό μου.  Τα χέρια μου αδυνατούν λόγω ανυπέρβλητου προβλήματος.

Πότε εξήγησε στην κόρη του πως οι γονείς τους ήταν και οι δύο άρρωστοι;

-Όταν ήταν 15, ήρθε μαζί μας σε ένα ιατρικό συνέδριο στην Πολωνία.  Πάνω στο τρένο τής είπα πως η μαμά και ο μπαμπάς πάσχουν από σοβαρές ασθένειες, και κανείς δεν ξέρει το μέλλον.  Στη Βαρσοβία, ενδώσαμε σε μία νύχτα απαγορευμένων απολαύσεων: καπνός, μπύρα, και χορός πάνω σε τραπέζι.  Ήταν η τελευταία φορά που χόρεψα.

Dr. Diana Driscoll on CCSVI

Ο βυθός του ματιού είναι το μόνο μέρος του ανθρώπινου σώματος του οποίου η μικροκυκλοφορία μπορεί να παρατηρηθεί απευθείας, με οφθαλμοσκόπηση.  Αυτό έκανε η γιατρός Diana Driscoll, Οπτομετρικός, στα δικά της μάτια, καθώς η ίδια είναι ασθενής με Ehlers Danlos, με CCSVI, το οποίο θεράπευσε με αγγειοπλαστική, και κάποια συμπτώματα σκλήρυνσης, χωρίς όμως να έχει διαγνωσθεί με σκλήρυνση ακόμη.

Diana Driscoll OD

Θα έλεγε κανείς πως δε γίνεται να τύχουν τρεις ασθένειες σε έναν άνθρωπο.  Εκτός εάν οι ασθένειες αυτές μοιράζονται κάποια κοινά.

Το σύνδρομο Ehlers Danlos είναι ένα σύνολο διαταραχών που προκαλούνται από ανωμαλία στη σύνθεση κολλαγόνου στο δέρμα, τους μυς, τα όργανα - μία σοβαρή εκδήλωση του συνδρόμου είναι όταν η ανωμαλία στη σύνθεση κολλαγόνου εκφράζεται στα αγγεία, τα οποία συνεπώς καθίστανται διάτρητα.  Υπάρχουν περισσότεροι ασθενείς με Ehlers Danlos ανάμεσα στους ασθενείς με MS σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό, λέει η γιατρός, υπονοώντας πως η MS είναι μάλλον πιο κοντά σε φαινόμενα αγγειακών διαταραχών.

Η ανάλυση του βυθού των ματιών της, και στη συνέχεια και των ματιών άλλων ασθενών, έδειξε πως οι φλέβες ήταν διεσταλμένες αφύσικα σε σχέση με τις φλέβες των υγιών.  Αυτό σημαίνει, για την Dr. Driscoll, κάποια συμφόρηση στην κυκλοφορία, πιθανόν από στάση αίματος ή παλινδρόμηση.

H Dr. Driscoll διεξάγει τώρα μία κλινική μελέτη για να δει αν οι ασθενείς με Ehlers Danlos και οι ασθενείς με MS εμφανίζουν τέτοια συμφόρηση στο βυθό των ματιών τους, συμφόρηση που υποστηρίζει την ιδέα του CCSVI.  Τα δείγματά της μέχρι στιγμής, όπως αναφέρει, είναι θετικά.

Αλλαγή στην εμφάνιση των φλεβών του CCSVI, από κολλαγόνο τύπου Ι σε κολλαγόνο τύπου ΙΙΙ, έχει εντοπίσει ο Dr. Zamboni στις σφαγίτιδες, σχολιάζοντας πως μία τέτοια μεταβολή στη σύνθεση κολλαγόνου μπορεί να συσχετισθεί με την αιμοδυναμική ανισορροπία.

Characterization of CCSVI lesions in MS patients

Φλεβική Πολλαπλή Σκλήρυνση (ΙΙ)

How to cure venous MS

Σε συνέχεια του χθεσινού άρθρου παρατίθεται σήμερα η παρουσίαση με εικόνες που ο Dr. Schelling μας παραχώρησε, με τον τίτλο: "Η προσπάθεια να θεραπεύσουμε την φλεβική πολλαπλή σκλήρυνση θεραπεύοντας το CCSVI".

Έχοντας συγκεντρώσει ιστορικά τη βιβλιογραφία μελέτης των εστιών της πολλαπλής σκλήρυνσης, ο Dr. Schelling καταλήγει στο αναμφίβολο συμπέρασμα ότι

Η μορφή, τοποθεσία και κατανομή των φλεβικών βλαβών που παρατηρούνται αποκλειστικά στον εγκέφαλο ασθενών με πολλαπλή σκλήρυνση μπορούν, σύμφωνα με απλές αρχές της φυσικής, να αποδοθούν μόνο σε φλεβική παλινδρόμηση.

Καλεί "congitive emergency" (κατάσταση έκτακτης γνωστικής ανάγκης) την ανάγκη να επικεντρωθεί η νευρολογία στις πραγματικές φλεβικές ενδείξεις για να θεραπεύσει τη νόσο.  Οι πραγματικές ενδείξεις, που είναι αποκλειστικά φαινόμενα της σκλήρυνσης και τη διαφοροποιούν από άλλες νευρολογικές νόσους, είναι πως οι φλέβες εντός του εγκεφάλου έχουν αυλακωμένη επιφάνεια και τοιχώματα (Allen 1981, Dawson 1916), είναι παραμορφωμένες, διεσταλμένες και εκφυλισμένες (Putnam, Adler 1937, Fog 1965, Adams 1989), αποτελούν βάση από την οποία επεκτείνονται οι περικοιλιακές εστίες του Dawson (Lumsden 1970).  Είναι χαρακτηριστικό, άλλωστε, ότι οι περικοιλιακές εστίες, που είναι τυπικές της σκλήρυνσης, σε μελέτες με μαγνητική τομογραφία που διεξάγονταν σε βάθος διετίας παρέμεναν σταθερές και δεν πηγαινοέρχονταν, όπως εστίες άλλων περιοχών.

Όταν λέει, όμως, ότι το CCSVI είναι ένα μέρος μόνο του φλεβικού προβλήματος, ανοίγει ένα μεγάλο παράθυρο διαλόγου που δεν ξέρω αν βρίσκει σύμφωνους τους λοιπούς Επεμβατικούς: για τον Schelling, το πρόβλημα δεν είναι μόνο στις στενές βαλβίδες (CCSVI) ή λοιπές στενώσεις, αλλά και στις ανεπαρκείς/απούσες βαλβίδες των σφαγίτιδων.  Είναι εξίσου καταστροφική, για τον Schelling, μία σφαγίτιδα που έχει ικανή διατομή αλλά βαλβίδα που δεν κλείνει καλά, με αποτέλεσμα αίμα να εισέρχεται, με αντίστροφη φορά, από τον θώρακα προς τον εγκέφαλο, έπειτα από απλές ακόμη διαδικασίες που επιτρέπουν παλινδρόμηση, όπως ο βήχας.  Το CCSVI του Zamboni και των Επεμβατικών που το θεραπεύουν μέχρι στιγμής έχει εντοπίσει μόνο στενωτικές βαλβίδες στους ασθενείς, όχι το αντίθετο, και έτσι δεν ξέρω αν μπορεί να επαληθευθεί ο συλλογισμός του Dr. Schelling.  Στο μυαλό μου, μία βαλβίδα που δεν κλείνει καλά δεν είναι τόσο προβληματική όσο μία βαλβίδα που δεν ανοίγει, και δε μπορώ να φανταστώ αν υπάρχουν ασθενείς με τέτοιου είδους βαλβίδες ή γιατί υπάρχουν υγιείς που δεν έχουν καν βαλβίδες στις σφαγίτιδες.

Ο επίλογος της παρουσίασης είναι μία ενδιαφέρουσα αντιπαράθεση εικόνων από εγκεφαλικές βλάβες λόγω σκλήρυνσης, ADEM, ιού και βακτηρίου - τα δύο τελευταία αποτελούν αγαπημένες υποθέσεις της νευρολογίας, όμως, όπως θα δείτε, το αποτύπωμα που αφήνουν στον εγκέφαλο είναι τόσο διαφορετικό από την CCSVI MS.

Tη στιγμή που Αγγειοχειρουργοί και Επεμβατικοί αναγκάζονται, για διπλωματικούς ή όποιους άλλους λόγους, να μη μιλάνε ευθέως για το CCSVI ως αιτία της MS, είναι καλό που υπάρχει ο Schelling ο οποίος, αμέτοχος ων των επεμβάσεων, μπορεί να λέει τα γεγονότα με το όνομά τους και να θυμίζει σε όλους πως το CCSVI δεν είναι μία ουρανοκατέβατη αρπαχτή, και ο Zamboni δεν είναι ο πρώτος που ενοχοποιεί τις φλέβες.

Η Φλεβική Πολλαπλή Σκλήρυνση

Η Οδύσσεια της έρευνας για την ΠΣ ίσως να είχε λήξει προ πολλού, εάν η συμπάθεια προς τη δοκιμασία των ασθενών ή η μελέτη των εστιών και των φλεβών με MRI και MRIV ήταν τόσο προσοδοφόρα όσο η συνταγογράφηση φαρμάκων.

Με αυτά τα λόγια ο αιρετικός μελετητής της ΠΣ Franz Schelling απαντά στην αδυναμία μας να κατανοήσουμε την οργισμένη και ενορχηστρωμένη αντίδραση πασών των νευρολόγων στο άκουσμα της φλεβικής υπόθεσης για την προέλευση της ΠΣ.

Ο ίδιος έχει εφεύρει και μια εναλλακτική απόδοση του ακρωνυμίου CDMS, αγγλιστί Clinically Definite Multiple Sclerosis (Κλινικώς Διαγνωσμένη Πολλαπλή Σκλήρυνση), την Chronically Delusive Misidentification Syndrome (Σύνδρομο Χρόνιας Παραισθητικής Παρανόησης). Με αυτήν προσπαθεί να καταδείξει την ολοκληρωτικά εσφαλμένη προσέγγιση του ζητήματος της ταυτοποίησης μιας πάθησης δια της καταμέτρησης εστιών και της χρονικής τους εξέλιξης.

Σε αυτά τα πλαίσια έχει εισάγει την έννοια της Φλεβικής ΠΣ για να τη διαχωρίσει από όλες τις άλλες αγγειακές, ιογενείς, βακτηριδιακές ή χημικές αιτίες πρόκλησης βλαβών στο ΚΝΣ οι οποίες συχνά συγχέονται στη διάγνωση και την έρευνα της ΠΣ. Μάλιστα, τη διακρίνει περαιτέρω σε Εγκεφαλική και Νωτιαία δεδομένου ότι ο μηχανισμός παραγωγής εστιών είναι διαφορετικός στο κεφάλι απ' ό,τι στον νωτιαίο μυελό. Η Φλεβική ΠΣ, τουλάχιστον η Εγκεφαλική λέει ο Schelling, μπορεί να διαγνωσθεί από την χαρακτηριστική περικοιλιακή κατανομή των εστιών, και είναι ακριβώς αυτή που μας επιτρέπει να την αποδεχτούμε ως αυτόνομη κλινική οντότητα. Μόνον κατόπιν μιας τέτοιας διάγνωσης έχει νόημα η παραπομπή ενός ασθενούς σε επέμβαση αποκατάστασης του CCSVI.

Σχετικά με τα αναμενόμενα αποτελέσματα μιας τέτοιας επέμβασης, ο Schelling παραμένει αιρετικός: Η αποκατάσταση όλων των φλεβικών προβλημάτων εγγυάται μεν την παύση της ΠΣ, αλλά το CCSVI δεν συγκεντρώνει το σύνολο των επικίνδυνων φλεβικών προβλημάτων. Υπάρχουν φλεβικά προβλήματα που για την ώρα είναι εκτός CCSVI, και τα οποία εγκυμονούν κινδύνους. Τι εννοεί ο ερευνητής; Ιδού:

Μηχανισμοί πρόκλησης βλαβών στον εγκέφαλο και τη σπονδυλική στήλη

Το βασικό πρόβλημα στους ασθενείς με ΠΣ, αναφορικά με τις εγκεφαλικές εστίες, είναι η ύπαρξη μιας φλεβικής διαδρομής από τον ευθύ κόλπο (straight sinus, τον εγκεφαλικό κόλπο που δέχεται το αίμα όλων των περικοιλιακών φλεβών) μέχρι τον θώρακα διαμέσου μιας έσω σφαγίτιδας με ανεπαρκείς βαλβίδες (δηλαδή βαλβίδες που επιτρέπουν αντίστροφη ροή). Η ύπαρξη μιας τέτοιας διαδρομής επιτρέπει την εκτόνωση ροών αίματος αυξημένης πίεσης που δημιουργούνται στον κορμό κάτω από ιδιαίτερες συνθήκες καταπόνησης/χτυπήματος (ή και με την απλή αναπνοή, βήχα ή φτάρνισμα) μέχρι ψηλά το κεφάλι και γύρω από τις κοιλίες του εγκεφάλου (Dawson's fingers). Η επιτυχής αποκατάσταση του CCSVI, όπως ορίζεται σήμερα, χωρίς την ταυτόχρονη αποκατάσταση της βαλβιδικής ανεπάρκειας της συγκεκριμένης βαλβίδας δεν απομακρύνει των κίνδυνο τραυματικών παλινδρομήσεων. Γι αυτό και ο Schelling είναι γενικά αντίθετος με την προτεινόμενη από μερικούς Επεμβατικούς Ακτινολόγους χρήση συσκευών κοπής των προβληματικών βαλβίδων.

Ωστόσο, υπάρχει ένα ζήτημα εδώ, το οποίο και επισημάναμε στον Dr Schelling: Οι προεκτάσεις των έσω σφαγίτιδων φλεβών στο κεφάλι, οι λεγόμενοι εγκάρσιοι κόλποι (transverse sinuses), θεωρούνται ότι επικοινωνούν ελεύθερα μεταξύ τους στη συμβολή των κόλπων (confluence of sinuses) όπου επίσης συναντώνται ο ευθύς κόλπος και ο άνω οβελιαίος κόλπος (superior sagittal sinus). Εάν όντως το αίμα μπορεί να κινηθεί ελεύθερα μεταξύ των δύο εγκάρσιων κόλπων, τότε η παλιδρόμηση από τη μία σφαγίτιδα θα μπορούσε εν μέρει να εκτονωθεί στην άλλη διαμέσου της συμβολής των κόλπων. Η απάντηση του Schelling, ο οποίος έχει μελετήσει τη σχετική ανατομία ("Die Emissarien des menschlichen Schädels", Anatomischer Anzeiger 1978; 143: 340-382), είναι ότι στη συμβολή των κόλπων τα πράγματα είναι λίγο διαφορετικά: ο ευθύς κόλπος φαίνεται να επεκτείνεται φυσικά στον αριστερό εγκάρσιο κόλπο, άρα και στην αριστερή σφαγίτιδα, ενώ ο άνω οβελιαίος κόλπος μοιάζει να επεκτείνεται στον δεξί εγκάρσιο κόλπο και τη δεξιά σφαγίτιδα. Το πέρασμα μεταξύ των δύο εγκάρσιων κόλπων είναι συχνά υποπλαστικό και στο 1% των περιπτώσεων εντελώς απόν. Σε αυτήν την περίπτωση ο ευθύς κόλπος αποχετεύεται αποκλειστικά στην αριστερή σφαγίτιδα. Επομένως, εάν ένας ασθενής εμφανίζει αυτήν την ανατομία και η αριστερή του σφαγίτιδα έχει ανεπαρκή βαλβίδα, τότε ακόμα και μετά την πλήρη αποκατάσταση των εμποδίων ροής του CCSVI θα κινδυνεύει από παλιδρομήσεις αίματος στην περικοιλιακή περιοχή.

Ο Schelling τονίζει ότι βασικό ρόλο στην εκτίμηση κινδύνου που διατρέχει κάποιος ασθενής παίζει η ανίχνευση και μέτρηση παλινδρόμησης στον ευθύ κόλπο. Επειδή όμως αυτή δεν είναι μόνιμα παρούσα, ο υπέρηχος μπορεί κάλλιστα να αποτύχει ως διαγνωστικό εργαλείο. Προτείνει λοιπόν την κατασκευή ενός κράνους με μόνιμο ηχοβολέα παρακολούθησης της ροής στον ευθύ κόλπο κατά τη διάρκεια συνηθισμένων καθημερινών πράξεων. Επιπλέον, συνιστά, στα πλαίσια επεμβατικής διάγνωσης, τη μέτρηση διαφορών πίεσης μεταξύ σημείων του φλεβικού συστήματος ανάλογα με τη μαγνητική εικόνα κάθε ασθενούς:

• Μεταξύ ευθύ και άνω οβελιαίου κόλπου για την Εγκεφαλική ΠΣ.


• Μεταξύ άνω και κάτω κοίλης φλέβας για Νωτιαία ΠΣ που επηρεάζει το σύνολο της σπονδυλικής στήλης.


• Μεταξύ του ανώτερου σημείου της αριστερής και δεξιάς άνω σφαγίτιδας και της άνω κοίλης φλέβας για όσους εμφανίζουν αποκλειστικά εστίες στον αυχένα.

Τέλος τονίζει τη βλαπτική επίδραση που έχουν συμπιεστικά φαινόμενα των σφαγίτιδων και άλλων φλεβών του λαιμού από τους περιβάλλοντες μύες. Υποστηρίζει μάλιστα ότι ασκήσεις σε αυτούς τους μύες θα πρέπει να αποφεύγονται καθώς μπορούν μόνο να επιδεινώσουν τη συμπίεση. Σε κάθε περίπτωση θεωρεί τον IVUS απαραίτητο για τον εντοπισμό δομικών και λειτουργικών ανωμαλιών του φλεβικού δικτύου.

Θεωρίες θα πείτε. Ίσως. Ίσως όμως η Ιθάκη να κρυβόταν πάντα στην πρώτη στροφή μετά την Τροία. "Δεν μπορεί" θα είπε κάποτε ο Οδυσσέας, και χωρίς δεύτερη σκέψη θα πήγε από την άλλη.

Από τον υπέρηχο στον IVUS

"O υπέρηχος δεν αρκεί για τη διάκριση ανάμεσα σε υγιείς και ασθενείς με MS" συμπεραίνει μία φρέσκια έρευνα για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ακτινολογίας, δημοσιευμένη σε ιατρική επιθεώρηση στο διαδίκτυο εδώ και λίγες μέρες (τη διαθέτω ολόκληρη για κάθε ενδιαφερόμενο).

Chronic cerebrospinal venous insufficiency: does ultrasound really distinguish multiple sclerosis subjects from healthy controls?

Οι Kantarci et al (Istanbul) εξέτασαν με υπέρηχο 62 ασθενείς και 54 υγιείς αναφέροντας πως ο ακτινολόγος ήταν blinded, καθώς αποχωρούσε από το δωμάτιο πριν μπει μέσα νέος ασθενής ή αλλάξει στάση ο ήδη εξεταζόμενος, για να μην διακρίνονται οι ασθενείς με αναπηρίες, ενώ απαγορευόταν η μεταξύ τους ομιλία κατά τη διάρκεια της εξέτασης.

Ακόμη και με το κλινικά αναξιόπιστο εργαλείο του απλού υπερήχου, περισσότερα ευρήματα, αν και όχι σημαντικά περισσότερα, σε κάθε μία κατηγορία από τα πέντε διαγνωστικά κριτήρια του Zamboni εντοπίστηκαν σε ασθενείς:

Our results showed only a statistically significant difference in terms of CSA of the IJV, that is, MS subjects exhibited more frequently a CSA of 0.3 cm2 or less (P=0.02). MS subjects also showed a more frequent absent IJV flow pattern but there was no statistically significant difference between MS and HC subjects (P=0.072). Reflux in the IJV and ΔCSA were almost identical in MS and HC subjects (P=0.843 and P=0.505, respectively).

Πιο συχνά λοιπόν, σε σχέση με υγιείς, απουσίαζε τελείως ροή από τη σφαγίτιδα ή υπήρχε μικρότερο εμβαδό διατομής συνολικά στις σφαγίτιδες, ενώ η ροή της δεξιάς σπονδυλικής φλέβας ήταν ιδιαίτερα αυξημένη στους ασθενείς με MS, τόσο σε οριζόντια όσο και σε κάθετη θέση.  Η παλινδρόμηση ήταν σχεδόν κοινή στις δύο ομάδες, υγιών και ασθενών.

Οι συγγραφείς φαίνεται να τρέφουν ιδιαίτερη εκτίμηση στη μελέτη των Doepp et al, και έτσι επικαλούνται αυτή για να εξηγήσουν την εναλλακτική σημασία των ευρημάτων τους - ότι, δηλαδή, και οι υγιείς στη μελέτη του Doepp είχαν μικρότερο εμβαδό διατομής αριστερά σε σχέση με δεξιά (το σενάριο πως όλοι μας έχουμε κυρίαρχη τη δεξιά σφαγίτιδα), και πως το ίδιο μπορεί να ειπωθεί, πιθανόν, και για το εύρημα "απουσία ροής στη σφαγίτιδα", που ήταν συχνότερο σε ασθενείς, και μάλιστα συχνότερο στην αριστερή σφαγίτιδα των ασθενών.  Ωστόσο, αν και όλοι μπορεί να έχουμε κυρίαρχη τη δεξιά σφαγίτιδα, η παραπάνω μελέτη έδειξε ότι στους ασθενείς με MS η δεξιά σφαγίτιδα είχε μικρότερο εμβαδό διατομής από τη δεξιά των υγιών, στην όρθια θέση.

Όμως δε μπορείς να βασιστείς στον υπέρηχο.  Δε μπορείς να βασιστείς καν στην επεμβατική φλεβογραφία χωρίς IVUS, λέει ο Sclafani, για να διαγνώσεις το CCSVI, ειδικά τις παθολογίες της αζύγου.  Σε ένα από τα τρία abstracts του, που έγιναν δεκτά για ανάγνωση στο προσεχές συνέδριο της Εταιρείας Επεμβατικής Ακτινολογίας στο San Fransisco, αναφέρει πως ένα σημαντικό ποσοστό των προβλημάτων της αζύγου δε διακρίνονται με φλεβογραφία απλή, ακόμη και αν πριν έχεις χρησιμοποιήσει IVUS και ξέρεις πού να ψάξεις:

ABSTRACT:
Purpose The purpose of this study was to determine how often IVUS facilitates detection of AZV arch stenoses in patients with CCSVI.

Learning Objectives: The azygous (AZV) vein is an important component of the venous drainage of the cerebrospinal vasculature. It is the primary venous outflow for the spinal cord of the thoracic and lumbar spine and forms an outlet for cerebral venous drainage when there are outflow obstructions of the intemal jugular veins (IJV) as seen in chronic cerebrospinal venous insufficiency (CCSVI). Detection of venous stenoses of the is challenging because of artefacts due to mediastinal motion. lntravascular ultrasound does not suffer from this problem.

Materials and Methods: Thirty random patients with CCSVI detected by Neck and Transcranial Doppler ultrasound whose endovascular procedures detected arch lesions were reviewed. In all patients IVUS followed venography. We retrospectively reviewed venography looking for stenosis, reflux and webs and IVUS looking for immobile valves, webs. or septum.

Results: IVUS was abnormal in each patient. immobile valves (30 patients), webs (1 patient) and septums (2 patients) were discovered. The most common finding on venography was reflux (19 patients) Stenoses were identified in 8 patients. Venography was considered normal, even in retrospect, in 8 patients.

Conclusion: Intraluminal lesions may be difficult to identify on venography. Findings are often nonspecific reflux of contrast media that does not allow precise angioplasty. ΙVUS appears to be the gold standard for the diagnosis of azygous causes of CCSVI.

(από προσωπική του σελίδα σε χώρο κοινωνικής δικτύωσης)

Σε ένα μικρό δείγμα 30 ασθενών, και οι 30 είχαν πρόβλημα στην άζυγο, και οι 30 είχαν βαλβιδική ανωμαλία, και κάποιοι επιπλέον ιστούς και septum.  Ωστόσο σε οκτώ από αυτούς η απλή φλεβογραφία δεν έδειχνε κάποια παθολογία, ακόμη και μετά τη χρήση του IVUS.

Μιλάμε για ενδοαυλιακές ανωμαλίες και όχι για αυθαίρετες στενώσεις - ενδοαυλιακή ανωμαλία σημαίνει πως υπάρχει εμπόδιο εντός του τοιχώματος των φλεβών.  Αυτά τα εμπόδια, τονίζει ο Sclafani, διαφεύγουν της φλεβογραφίας στην περιοχή της αζύγου.  Αναρωτιόμαστε, λοιπόν, πόσο αφελές είναι να θεωρείς πως με έναν υπέρηχο μπορείς να διακρίνεις τον υγιή από τον ασθενή, όταν η ίδια η φλεβογραφία σε προδίδει.  Εξίσου άξιο απορίας είναι πόσοι ασθενείς έμειναν άραγε underdiagnosed, αφού η χρήση του IVUS δεν είναι ακόμη ευρεία.  Οι μαρτυρίες των ασθενών, ωστόσο, πλάθουν ακόμη και σήμερα το φαινόμενο του CCSVI και δεν είναι ολοκληρωμένες αν η επέμβαση δεν έγινε με τρόπο που να αποκλείει τη λάθος ή λειψή διάγνωση.

Είναι καιρός, νομίζω, να πάψουν να βγαίνουν νέες έρευνες που δε βρίσκουν το CCSVI στον υπέρηχο, και να ασχοληθούν οι γιατροί με έρευνες βασισμένες σε IVUS.  Κάτι τέτοιο, όμως, προϋποθέτει να δεχτείς την ύπαρξη του CCSVI και αυτό είναι ένα μικρό βήμα για τους Επεμβατικούς που το βλέπουν καθημερινά με τα ίδια τους τα μάτια, αλλά ένα τεράστιο βήμα για τη νευρολογική ανθρωπότητα.

Παράγοντες κινδύνου για την εκδήλωση CCSVI σε υγιή πληθυσμό

Όπως θυμάστε, η έρευνα του Buffalo πέρυσι είχε καταλήξει πως ένα σημαντικό ποσοστό υγιών, ή τουλάχιστο ανθρώπων χωρίς κάποια νευρολογική νόσο, ήταν θετικοί στο CCSVI (ποσοστό 22.7%).  Μετά από αυτό το αποτέλεσμα, που επαναλήφθηκε ως εύρημα και σε άλλα κέντρα με ακτινοδιαγνωστές να εντοπίζουν κριτήρια CCSVI και σε υγιείς, κρίθηκε σκόπιμο να διερευνηθούν οι κοινοί παράγοντες κινδύνου, αν υπάρχουν, που συνηγορούν στην εκδήλωση CCSVI στον πληθυσμό που δε νοσεί με MS.

Risk Factors for Chronic Cerebrospinal Venous Insufficiency (CCSVI) in a Large Cohort of Volunteers

Είναι σημαντικό να αναφερθεί από την αρχή πως το ένα τρίτο των υγιών που διαγνώσθησαν με CCSVI είχαν συγγενή με MS (ποσοστό 32.1%), ενώ τα δύο κοινότερα ευρήματα CCSVI στους υγιείς ήταν η διάγνωση στένωσης σε σφαγίτιδα και η παλίνδρομη ροή στις εν τω βάθει φλέβες του εγκεφάλου.

Εν συντομία, παράγοντες κινδύνου που εντοπίστηκαν στους 252 υγιείς με CCSVI είναι το φύσημα καρδιάς (να υπογραμμιστεί ότι μία από τις αιτίες του είναι η καρδιακή βαλβιδική ανεπάρκεια), ιστορικό λοιμώδους μονοπυρήνωσης, σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, και κάπνισμα, ενώ προστατευτικά φάνηκε να δρα η λήψη συμπληρωμάτων διατροφής, ιδίως του Gingko Biloba.

Mε έναν αριθμό μελετών να μην έχουν εντοπίσει το CCSVI σε απόλυτα νούμερα στους ασθενείς με MS, ή να το έχουν αντοπίσει και σε υγιείς, η παρούσα μελέτη θέλει να δει αν το CCSVI θα μπορούσε να είναι και αποτέλεσμα περιβαλλοντικών, ιογενών, διατροφικών ή άλλων παθολογικών παραγόντων.  Ο ιός Epstein Barr, για παράδειγμα, στον οποίο εμμένουν πολλοί νευρολόγοι, συσχετίζεται θετικά με τον εντοπισμό του CCSVI σε υγιείς.  Το κάπνισμα, που προκαλεί υποξία στο ενδοθήλιο, επίσης.  Καρδιαγγειακά νοσήματα, που εμφανίζουν συχνά συννοσηρότητα με την MS, εντοπίζονται και σε υγιείς με CCSVI (το ένα τρίτο των υγιών είχε περιφερειακά αγγειακά προβλήματα). Aναφέρεται, για παράδειγμα, πως μόνο το κριτήριο της ηλικίας είναι ικανό να δώσει συχνότερο CCSVI, αφού ασθενείς με ηλικία μεγαλύτερη των 70 ετών εμφανίζουν παλίνδρομη ροή στη σφαγίτιδα, λόγω, πιθανόν, χαλάρωσης του φλεβικού τόνου, όπως συμβαίνει συνήθως με τα αγγεία στο σώμα κατά την τρίτη ηλικία.

Είναι η τρίτη φορά που θίγεται δημόσια από σχετικούς με CCSVI ερευνητές η προστατευτική αξία του Gingko Biloba, οπότε θα κλείσω με την παράγραφο που το αφορά και μας αφορά:

Among protective factors, we found that everyday use of dietary supplements showed a trend for lower frequency of CCSVI. Dietary supplements are widely used for improving the integrity and function of veins in the lower limbs, in order to increase the integrity of the tissue to improve the vein's function [47]. They also decrease the capillary's permeability by reducing the number and size of pores in the capillary's walls, improve the tone of or dilate the blood vessels and affect blood-clotting mechanisms [47]. In particular, we found that use of ginkgo showed a trend for a protective role in relation to CCSVI; however, because only 13% of participants answered this question, the data need to be confirmed in further studies. Ginkgo may reduce the risk of atherosclerosis by interfering with the receptor of the platelet activating factor in human cells [48]. Ginkgo also increases blood circulation to the brain, arms, and legs [49]. Ginkgo biloba is able to prevent the activation of endothelial cells, which play a key role in regulating vascular homeostasis, by hypoxic conditions both in a cell culture and in a complete perfused saphenous vein [50].

Το Υπουργείο Υγείας του Καναδά αναζητά ερευνητικές προτάσεις για το CCSVI

Τα CIHR είναι η αντιπροσώπευση του Υπουργείου Υγείας του Καναδά στο τομέα των ερευνών (Canadian Institutes of Health Research - Καναδικά Ινστιτούτα Ερευνών Υγείας), και σκοπό έχουν να παράξουν νέα επιστημονική γνώση και καλύτερες υπηρεσίες υγείας.  Ευαισθητοποιημένα στο θέμα της πολλαπλής σκλήρυνσης, τα Ινστιτούτα αναζητούν προτάσεις έρευνας για κλινικές δοκιμές τύπου Ι/ΙΙ στη Χρόνια Εγκεφαλονωτιαία Φλεβική Ανεπάρκεια.  Οι δοκιμές τύπου Ι εξετάζουν την ασφάλεια της αγγειοπλαστικής, και οι δοκιμές τύπου ΙΙ την αποτελεσματικότητά της.

Η ερευνητική ομάδα που θα επιλεγεί θα ανακοινωθεί τον Μάρτιο του 2012.  Οι υποψήφιες προτάσεις θα εξεταστούν σχολαστικά από διεθνή επιτροπή, και τούτο γιατί οι Καναδοί φαίνεται να παίρνουν πλέον πολύ σοβαρά την υπόθεση CCSVI.

O Υπουργός Υγείας αλλά και η MS Society του Καναδά παρακολουθούν συντονισμένοι τις επόμενες κινήσεις.  "Η κυβέρνησή μας δεσμεύεται να βοηθήσει τους Καναδούς ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας" δήλωσε ο πρώτος, ενώ η πρόεδρος της MS Society μετέφερε τον ενθουσιασμό της για τη συνεργασία των CIHR και των συλλόγων ασθενών με σκλήρυνση κατά πλάκας, μία συνεργασία η οποία φέρνει την υπόσχεση των απαντήσεων που οι ασθενείς αξίζουν και περιμένουν.

Αυτά, προς εθνικό παραδειγματισμό.

The Government of Canada launches a request for research proposals for clinical trial on Chronic Cerebrospinal Venous Insufficiency and MS